Από το Nokia 3310 στην τεχνητή νοημοσύνη: Η νέα μεταμόρφωση του φινλανδικού ομίλου με τη Nvidia

H Nokia επικεντρώνεται πλέον στην τεχνητή νοημοσύνη με την Nvidia, και επιστρέφει ανάμεσα στους μεγάλους. Ειδικότερα, ο φινλανδικός όμιλος, που ιδρύθηκε το 1865, έχει επανεφεύρει τον εαυτό του αρκετές φορές: μετά την αποτυχία των smartphones, τώρα ιππεύει το κύμα της τεχνητής νοημοσύνης. Αλλά διατρέχει τον κίνδυνο να κατακτήσει τις Ηνωμένες Πολιτείες, σύμφωνα με την ιταλική ιστοσελίδα /www.corriere.it.

Το 1865, επιστρέφοντας από ένα ταξίδι στη Γερμανία, ο μηχανικός Fredrik Idestam αποφάσισε να ιδρύσει ένα χαρτοποιείο στη Φινλανδία για να παράγει χαρτί από ξύλο αντί για κουρέλια. Δεν ήταν ο πρώτος επιχειρηματίας που επιχείρησε να εισαγάγει τη γερμανική εφεύρεση στη Σκανδιναβία, αλλά ήταν ο πρώτος που πέτυχε: έπεισε πρώτα μία και στη συνέχεια δύο εφημερίδες να χρησιμοποιήσουν το φθηνότερο χαρτί που παράγεται στην πόλη Nokia, παρουσιάζοντας έτσι το προϊόν του στο ευρύ κοινό. Αυτή η επιτυχία ώθησε νέους ανταγωνιστές να εισέλθουν στην αγορά χαρτιού με βάση το ξύλο, την οποία ο Idestam προσπάθησε να οργανώσει και να μοιραστεί δημιουργώντας έναν Φινλανδικό Σύνδεσμο Βιομηχανίας Χαρτιού.

Η επιστροφή ανάμεσα στα μεγάλα ονόματα**

Πάνω από 160 χρόνια αργότερα, η Nokia διατηρεί ακόμη τη σύνδεσή της με τις επικοινωνίες, την εστίασή της στο μάρκετινγκ, την ικανότητά της να διεισδύει σε ολιγοπωλιακές αγορές και την ικανότητά της για καινοτομία. Αυτά τα ιδρυτικά χαρακτηριστικά επέτρεψαν στον φινλανδικό όμιλο να επανεφεύρει τον εαυτό του αρκετές φορές καθ’ όλη τη μακρά ιστορία του. Από χαρτοποιείο σε κατασκευαστή μπότες από καουτσούκ, από την κατασκευή τηλεοράσεων έως, πάνω απ’ όλα, την παραγωγή κινητών τηλεφώνων. Τώρα, επιχειρεί μια ακόμη στρατηγική μετατόπιση , μεταμορφώνοντας τον εαυτό της σε υποδομή συνδεσιμότητας κέντρων δεδομένων για τεχνητή νοημοσύνη. Από την ανακοίνωση του νέου στόχου, συνοδευόμενη από επένδυση ενός δισεκατομμυρίου δολαρίων από την Nvidia, η Nokia έχει λάβει μια πλημμύρα παραγγελιών και έχει εκτοξευθεί στο χρηματιστήριο, διπλασιάζοντας την κεφαλαιοποίησή της σε πάνω από 50 δισεκατομμύρια ευρώ και επιστρέφοντας στον δείκτη Stoxx 50 των μεγάλων ευρωπαϊκών εταιρειών.

Η άνθηση στα κινητά τηλέφωνα**

Οι δόξες των αρχών του 20ού αιώνα είναι ακόμα μακριά. Το 2000, η Nokia είχε αξία σχεδόν 300 δισεκατομμύρια δολάρια στην αγορά και ήταν ο βασιλιάς της ευρωπαϊκής χρηματιστηριακής αγοράς. Ήταν η χρονιά που έκανε το ντεμπούτο του το 3310, το «άφθαρτο» τηλέφωνο, πετυχαίνοντας 126 εκατομμύρια πωλήσεις , οδηγώντας τη φινλανδική εταιρεία να κατακτήσει μερίδιο 40% στην αγορά κινητής τηλεφωνίας και σχεδόν 40 δισεκατομμύρια δολάρια σε ετήσια έσοδα μέχρι το 2007. Την ίδια χρονιά, η Apple παρουσίασε το πρώτο iPhone, εγκαινιάζοντας την εποχή των smartphone. Αφού αρχικά υποτίμησε την εταιρεία, η Nokia προσπάθησε να την προλάβει, λανσάροντας smartphones Lumia με το λειτουργικό σύστημα Windows. Ήταν μια αποτυχία: το μέλλον της κινητής τηλεφωνίας ανήκε πλέον σε άλλους, και μετά από αρκετά χρόνια αντίστασης, το 2014 η Nokia αποφάσισε να πουλήσει το τμήμα κινητής τηλεφωνίας της στη Microsoft για 5,4 δισεκατομμύρια δολάρια. Και να ξεκινήσουμε ξανά από το μηδέν, αφιερώνοντας τον εαυτό μας στην κατασκευή υποδομών δικτύου, δηλαδή στην προμήθεια όλου του φυσικού εξοπλισμού που είναι απαραίτητος για τη μετάδοση ψηφιακών δεδομένων.

Το σημείο καμπής προς τα δίκτυα**

Μεταξύ 2013 και 2015, ο φινλανδικός όμιλος δαπάνησε πάνω από 17 δισεκατομμύρια ευρώ για να αποκτήσει τις κινητές υπηρεσίες της γερμανικής Siemens και της γαλλικής Alcatel . Μια κίνηση που, στα χαρτιά, ήταν διορατική. Μέσα σε δέκα χρόνια, η κίνηση σταθερής και κινητής τηλεφωνίας μόνο στην Ευρώπη θα δεκαπλασιαζόταν, αναγκάζοντας τους τηλεπικοινωνιακούς παρόχους να αναβαθμίσουν τα δίκτυά τους. Θεωρητικά, αυτή η τεράστια ζήτηση θα έπρεπε να είχε επηρεάσει τους ισολογισμούς της Nokia και της σουηδικής ανταγωνίστριάς της Ericsson, των δύο κύριων ευρωπαίων προμηθευτών κεραιών, δρομολογητών, κέντρων κ.λπ. Στην πράξη, ωστόσο, τα δύο ευρωπαϊκά ολιγοπώλια σύντομα έπρεπε να αντιμετωπίσουν νέους, εξαιρετικά ισχυρούς ανταγωνιστές – την κινεζική Huawei και την ZTE – έτοιμους να ανταγωνιστούν για παραγγελίες από ευρωπαϊκές τηλεπικοινωνιακές εταιρείες, μεταξύ άλλων μέσω μειώσεων τιμών.

Κινεζικός ανταγωνισμός**

Ο ανταγωνισμός έχει προκαλέσει σημαντική ενόχληση στη Nokia και την Ericsson, οι οποίες, με τη σειρά τους, έχουν δει τις πόρτες τους στην κινεζική αγορά να κλείνονται από την κυβέρνηση του Πεκίνου. «Γιατί επιτρέπουμε σε Ευρωπαίους προμηθευτές υψηλού κινδύνου να εισέρχονται στα δίκτυά μας, ειδικά όταν δεν μας επιτρέπουν να δραστηριοποιούμαστε στις αγορές τους;» ρώτησε προκλητικά ο Διευθύνων Σύμβουλος Justin Hotard κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου το 2025. «Οι δυτικοί προμηθευτές εξοπλισμού δικτύου – εμείς και η Ericsson», πρόσθεσε ο Αμερικανός διευθυντής, πρώην της Intel και της HPE, «κατέχουν επί του παρόντος το 3% της αγοράς στην Κίνα, ένα μειούμενο μερίδιο, και κινδυνεύουν να αποκλειστούν από την κινεζική αγορά για λόγους εθνικής ασφάλειας». Γιατί, ήταν το έμμεσο ερώτημα, δεν κάνει το ίδιο και η Ευρώπη;