Ευρωπαϊκό σχολικό πρόγραμμα τροφίμων και η… απουσία της ελληνικής συμμετοχής

Με τίτλο: «Πρόγραμμα της Ε.Ε. για τα σχολεία: μια πολιτική που συνεχίζει να επενδύει σε ένα υγιέστερο μέλλον για τα παιδιά της Ευρώπης» δημοσιεύθηκε άρθρο την 1η Οκτωβρίου 2026 στην ιστοσελίδα της Κομισιόν1

Το πρόγραμμα της Ε.Ε. για τα σχολεία εξακολουθεί να προωθεί την υγιεινή διατροφή των παιδιών σε ολόκληρη την Ευρώπη, παρέχοντας φρέσκα φρούτα, λαχανικά και γαλακτοκομικά προϊόντα, φέρνοντας παράλληλα τους μαθητές πιο κοντά στη γεωργία και την παραγωγή τροφίμων.

Φρούτα και γάλα στα σχολεία της Ευρώπης με την Ελλάδα εκτός διανομών για δύο χρόνια

Η Ευρωπαϊκή Ένωση συνεχίζει να επενδύει στην υγιεινή διατροφή των παιδιών, όμως τα τελευταία στοιχεία αποκαλύπτουν ένα σοβαρό ελληνικό κενό. Στο σχολικό πρόγραμμα φρούτων, λαχανικών και γάλακτος, η χώρα μας εμφανίζει μηδενική καταγεγραμμένη συμμετοχή για δύο συνεχόμενα σχολικά έτη. Το άρθρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, που δημοσιεύθηκε την 1η Οκτωβρίου 2026, γίνεται έτσι αφορμή για να εξεταστεί τι φτάνει πραγματικά στις σχολικές αίθουσες.

Η Ελλάδα καταγράφει 145.510 παιδιά το 2022/23 και μηδέν το 2023/24 και το 2024/25.

Η παρέμβαση συνδυάζει διανομή τροφίμων με διατροφική εκπαίδευση. Επιδιώκει να βοηθήσει τους μαθητές να γνωρίσουν τα γεωργικά προϊόντα και την προέλευσή τους. Οι εθνικές αρχές επιλέγουν τα προϊόντα και οργανώνουν την εφαρμογή. Επισκέψεις σε αγροκτήματα, σχολικοί κήποι και δραστηριότητες γνωριμίας με τις τροφές συμπληρώνουν τις διανομές, δίνοντας στο πρόγραμμα χαρακτήρα εκπαιδευτικής πολιτικής2.

Για το 2024/25, ο πίνακας παρακολούθησης καταγράφει περίπου 19,15 εκατομμύρια συμμετέχοντες στην ΕΕ. Η Επιτροπή αναφέρει περισσότερα από 143.000 σχολεία και συνολική δαπάνη 356 εκατομμυρίων ευρώ, από ευρωπαϊκή και εθνική χρηματοδότηση. Η έκταση της παρέμβασης δείχνει ότι πρόκειται για μια οργανωμένη δημόσια δράση με σημαντική παρουσία στην καθημερινότητα των ευρωπαϊκών σχολείων.

Η σύγκριση ανά χώρα είναι αποκαλυπτική. Το 2024/25, η Γερμανία καταγράφει συμμετοχές με 2.742.747 παιδιά, η Ισπανία 2.304.530 και η Πολωνία 1.827.095. Η Κύπρος εμφανίζει 40.573 συμμετέχοντες και η Μάλτα 41.687. Οι απόλυτοι αριθμοί δεν μετρούν το ποσοστό κάλυψης του μαθητικού πληθυσμού, αλλά επιτρέπουν να διαπιστωθεί αν πραγματοποιείται δράση και πώς αυτή εξελίσσεται.

Στην Ελλάδα, το 2022/23 συμμετείχαν 145.510 μαθητές. Για τη διανομή προϊόντων καταγράφηκαν 3.120.762 ευρώ ευρωπαϊκής ενίσχυσης. Το 2023/24 και το 2024/25 οι αντίστοιχοι δείκτες μαθητών και δαπανών διανομής είναι μηδενικοί. Επομένως, η πρόσφατη εικόνα δεν περιγράφει απλώς μικρή συμμετοχή, αλλά διακοπή της καταγεγραμμένης εφαρμογής μετά από μια χρονιά με πραγματικούς ωφελούμενους.

Η έλλειψη ευρωπαϊκού κονδυλίου δεν τεκμηριώνεται ως εξήγηση. Για το 2023/24, η οριστική κατανομή στην Ελλάδα ήταν 3.149.503 ευρώ για φρούτα και λαχανικά και 1.464.086 ευρώ για γάλα: συνολικά 4.613.589 ευρώ. Η κατανομή χρηματοδότησης, όμως, δεν ισοδυναμεί με πληρωμή ούτε αποδεικνύει ότι τα τρόφιμα παραδόθηκαν. Σε κάθε περίπτωση η μικρή αυτή ανάσα για τους γεωργούς και τους κτηνοτρόφους μας δεν έλαβε χώρα!

Έτσι διαπιστώνεται απλά, απόσταση ανάμεσα στον σχεδιασμό και στο αποτέλεσμα. Η κοινή υπουργική απόφαση της 31ης Δεκεμβρίου 2024 προέβλεπε εφαρμογή το 2024/25 και το 2025/26 σε περίπου 100.000 μαθητές πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης, σε επιλεγμένες περιοχές. Πρόκειται για περιορισμένο στόχο, όχι καθολική κάλυψη, και για πρόβλεψη που δεν πρέπει να παρουσιαστεί ως αριθμός παιδιών που ήδη εξυπηρετήθηκαν3.

Τα έγγραφα προμηθειών δείχνουν συγκεκριμένα εμπόδια σε μεταγενέστερη φάση. Ο διαγωνισμός φρούτων και λαχανικών για το 2025/26 είχε προθεσμία προσφορών που παρατάθηκε έως τις 11 Σεπτεμβρίου 2025. Στις 6 Οκτωβρίου 2025 ματαιώθηκε επαναπροκηρυγμένος διαγωνισμός γάλακτος, έπειτα από προσωρινή απαγόρευση επαναπροκήρυξης λόγω προσφυγής στην αρμόδια αρχή δημοσίων συμβάσεων.

Αυτά τεκμηριώνουν δυσκολίες στις προμήθειες του 2025/26, αλλά δεν αποδεικνύουν τις συγκεκριμένες αιτίες των μηδενικών επιδόσεων του 2023/24 και του 2024/25. Από τις πηγές που εξετάστηκαν δεν προκύπτει πλήρης επίσημη αιτιολόγηση για κάθε έτος. Χρειάζεται δημοσιοποίηση του ιστορικού συμβάσεων, παραδόσεων και πληρωμών, ώστε να αποδοθούν οι ευθύνες με ακρίβεια και να εντοπιστούν τα σημεία διακοπής. Τα διαγράμματα αφορούν τις τρεις τελευταίες δημοσιευμένες σχολικές χρονιές, έως το 2024/25. Δεν επιτρέπουν συμπέρασμα για τον τελικό απολογισμό του 2025/26 ή για τις διανομές που ενδεχομένως γίνονται σήμερα.

Η προτεραιότητα για την Ελλάδα είναι να μετατρέψει τον προγραμματισμό σε σταθερές παραδόσεις. Έγκαιρες συμβάσεις, σαφές ημερολόγιο διανομών και δημόσιος απολογισμός ανά σχολείο θα επέτρεπαν ουσιαστικό έλεγχο. Η επίδοση πρέπει να μετριέται με μαθητές που παρέλαβαν προϊόντα, ποσότητες και εκπαιδευτικές δράσεις. Η διαφάνεια θα βοηθούσε και τις οικογένειες να γνωρίζουν τι δικαιούνται, ποια σχολεία συμμετέχουν και ποιος φορέας αναλαμβάνει να διορθώσει μια καθυστέρηση. Διαφορετικά, η διαθέσιμη χρηματοδότηση θα εξακολουθεί να απέχει από τον σκοπό της: την πραγματική πρόσβαση των παιδιών στο πρόγραμμα4.

1. https://agriculture.ec.europa.eu/media/news/eu-school-scheme-policy-continues-invest-healthier-future-europes-children-2026-10-01_en

2. https://agriculture.ec.europa.eu/common-agricultural-policy/market-measures/school-scheme-explained_en

3. https://www.minagric.gr/images/stories/docs/agrotis/Oporokipeytika/fek7406_311224_kya410041.pdf

4. https://agridata.ec.europa.eu/extensions/SchoolSchemeMonitoring/SchoolSchemeMonitoring.html