Ολλανδία: «Οι συνέπειες της αποικιοκρατίας και της δουλείας είναι ακόμα αισθητές»

Ο ολλανδικός βασιλικός οίκος επωφελήθηκε από τις αποικιακές πολιτικές της Ολλανδίας κατά τους περασμένους αιώνες και συνέβαλε στη διατήρηση του ολλανδικού δουλεμπορίου, σύμφωνα με τα πορίσματα σε βάθος ιστορικής έρευνας που δόθηκε στη δημοσιότητα, την οποία είχε παραγγείλει ο βασιλιάς Βίλεμ-Αλεξάντερ.

«Η εμπλοκή του οίκου της Οράγγης-Νασάου ήταν πλήρης και δεν συνοδευόταν από ουσιαστικές επιφυλάξεις», καταλήγουν οι ερευνητές έπειτα από τριετή μελέτη Ολλανδών ιστορικών και ειδικών στα ανθρώπινα δικαιώματα, η οποία εξέτασε την περίοδο από το 1600 έως σήμερα.

«Η έρευνα δεν αφήνει καμία αμφιβολία ότι ο οίκος της Οράγγης φέρει ευθύνη για τη διατήρηση του ολλανδικού δουλεμπορίου και της δουλείας επί αιώνες», αναφέρει η μελέτη, επισημαίνοντας ότι οι περισσότεροι Ολλανδοί ηγεμόνες δεν εξέφρασαν αντιρρήσεις για τη δουλεία.

Ο Οίκος της Οράγγης κυβερνά την Ολλανδία από τα τέλη του 16ου αιώνα, αρχικά υπό την ιδιότητα των λεγόμενων «stadtholders» (κυβερνητών) της δημοκρατίας και αργότερα ως βασιλικός οίκος, όταν η χώρα μετεξελίχθηκε σε μοναρχία.

Για το μεγαλύτερο μέρος αυτής της περιόδου, οι Ολλανδοί είχαν αποικίες σε εκτεταμένες περιοχές της Νοτιοανατολικής Ασίας και της Καραϊβικής, μεταξύ άλλων στις περιοχές που σήμερα αποτελούν την Ινδονησία και το Σουρινάμ.

«Γνωρίζουμε ότι οι συνέπειες της αποικιοκρατίας και της δουλείας εξακολουθούν να γίνονται αισθητές και σήμερα. Οι διακρίσεις και η οικονομική εκμετάλλευση, δυστυχώς, αποτελούν καθημερινή πραγματικότητα», δήλωσε ο βασιλιάς Βίλεμ-Αλεξάντερ σε ομιλία του κατά την παρουσίαση της έρευνας.

«Συγγνώμη», αλλά όχι αποζημιώσεις

Τα ευρήματα ενδέχεται να αναζωπυρώσουν τη συζήτηση για τις αποζημιώσεις στην Ολλανδία. Το 2022 η ολλανδική κυβέρνηση αναγνώρισε την ευθύνη του ολλανδικού κράτους για το διατλαντικό δουλεμπόριο και ζήτησε συγγνώμη. Ο βασιλιάς Βίλεμ-Αλεξάντερ ζήτησε επίσης συγγνώμη για τη δουλεία το 2023.

Η κυβέρνηση είχε αποκλείσει τότε το ενδεχόμενο καταβολής αποζημιώσεων, δημιουργώντας αντ’ αυτού ένα ταμείο ύψους 200 εκατ. ευρώ (238 εκατ. δολαρίων) για κοινωνικές δράσεις. Οργανώσεις κατά του ρατσισμού έχουν χαρακτηρίσει το ποσό ανεπαρκές.

Το Εθνικό Ινστιτούτο για το Ολλανδικό Παρελθόν και την Κληρονομιά της Δουλείας (NiNsee) χαιρέτισε την απόφαση του βασιλιά να αναθέσει τη μελέτη, τονίζοντας ωστόσο ότι τα ευρήματά της θα πρέπει να οδηγήσουν σε ένα επόμενο στάδιο.

Οικονομικά οφέλη

Οι Ολλανδοί διαδραμάτισαν σημαντικό ρόλο στο παγκόσμιο δουλεμπόριο από τον 17ο αιώνα έως την κατάργηση της δουλείας στην Ολλανδία, κατά το δεύτερο μισό του 19ου αιώνα.

Η Ολλανδική Εταιρεία των Δυτικών Ινδιών (WIC) χρησιμοποίησε πλοία για τη μεταφορά περίπου 600.000 ανθρώπων σε καθεστώς δουλείας, σύμφωνα με στοιχεία των ολλανδικών αρχών.

Οι σκλάβοι εξαναγκάζονταν με τη βία να εργάζονται υπό απάνθρωπες συνθήκες στις φυτείες των ολλανδικών αποικιών στο εξωτερικό.

Η μελέτη δείχνει ότι η βασιλική οικογένεια επωφελήθηκε κατά περιόδους σημαντικά από το αποικιακό σύστημα, κυρίως από το εμπόριο στις Ολλανδικές Ανατολικές Ινδίες, τη σημερινή Ινδονησία.

Κατά τον 19ο αιώνα, για παράδειγμα, τα κέρδη που συσσωρεύτηκαν ανήλθαν σε περίπου 650 εκατ. δολάρια σε σημερινές τιμές, σύμφωνα με τους ερευνητές.

Πηγή: Reuters*