Ιωάννης Ν. Μπολέτης: Η Ελλάδα μπορεί να γίνει πρωταγωνίστρια στις μεταμοσχεύσεις

«Σχεδιάζουμε τα επόμενα βήματα, ώστε και τα παιδιά που πηγαίνουν στο εξωτερικό για μεταμόσχευση ήπατος να μένουν εδώ», δηλώνει στην «R» ο Ιωάννης Ν. Μπολέτης, προέδρος του Ωνάσειου Νοσοκομείου.Σε πέντε χρόνια η Ελλάδα υπερτριπλασίασε τη δωρεά οργάνων, φτάνοντας τους 13,1 δότες ανά εκατομμύριο. Για τον πρόεδρο του Ωνάσειου Νοσοκομείου, Ιωάννη Ν. Μπολέτη, η αλλαγή αυτή δεν είναι τυχαία: είναι καρπός σχεδίου και της δουλειάς των ανθρώπων στις ΜΕΘ. Ο Ι. Ν. Μπολέτης περιγράφει στη Realnews το όραμά του για ένα σύγχρονο, οργανωμένο σύστημα που θα κρατά τους ασθενείς στη χώρα και εξηγεί πώς η δωρεά ύστερα από κυκλοφορικό θάνατο μπορεί να μικρύνει αναμονές οκτώ ετών για νεφρό.

Το 9ο Transplant Masterclass πραγματοποιείται φέτος σε μια ιδιαίτερη συγκυρία, καθώς συμπληρώνονται πέντε χρόνια από την έναρξη του θεσμού. Τι θα δούμε στο φετινό Masterclass και ποιο είναι το βασικό μήνυμα που θέλετε να αναδειχθεί;

Το φετινό Transplant Masterclass αποτελεί ένα ορόσημο, καθώς συμπληρώνει πέντε χρόνια συνεχούς παρουσίας και διαλόγου γύρω από τη δωρεά οργάνων και τις μεταμοσχεύσεις. Παράλληλα, πραγματοποιείται έναν χρόνο μετά την έναρξη λειτουργίας του νέου Ωνάσειου Νοσοκομείου και του Ωνάσειου Εθνικού Μεταμοσχευτικού Κέντρου. Ο τίτλος, «Από τη δωρεά στη ζωή: Επαναπροσδιορίζοντας τις διαδρομές της μεταμόσχευσης», εκφράζει ακριβώς αυτή τη μετάβαση, από τη δωρεά οργάνων στην οργανωμένη δυνατότητα, από την υποδομή στην κλινική πράξη και από την επιστημονική εξέλιξη στη ζωή. Στο φετινό πρόγραμμα θα συζητηθούν η ιατρική ακριβείας, οι βιοδείκτες, η τεχνητή νοημοσύνη, οι παιδιατρικές μεταμοσχεύσεις και η δωρεά ύστερα από κυκλοφορικό θάνατο. Παράλληλα, θα παρουσιαστούν οι σημαντικότερες εξελίξεις του πρώτου έτους λειτουργίας του νέου Ωνάσειου Νοσοκομείου και του Ωνάσειου Εθνικού Μεταμοσχευτικού Κέντρου.

Η παρακολούθηση του Masterclass απευθύνεται μόνο σε επαγγελματίες υγείας και επιστήμονες ή μπορεί να το παρακολουθήσει και το ευρύ κοινό;

Το Transplant Masterclass είναι ανοιχτό τόσο στους επαγγελματίες υγείας όσο και στους πολίτες. Η παρακολούθηση είναι ελεύθερη, καθώς στόχος μας είναι η ανταλλαγή γνώσης, εμπειρίας και ενημέρωσης γύρω από τη δωρεά οργάνων και τις μεταμοσχεύσεις. Η ελεύθερη πρόσβαση του κοινού είναι ιδιαίτερα σημαντική, γιατί η ανάπτυξη των μεταμοσχεύσεων προϋποθέτει και την εμπέδωση μιας κουλτούρας δωρεάς οργάνων, γι’ αυτό και το Masterclass πραγματοποιείται με την αιγίδα του Ωνάσειου Νοσοκομείου και του Ελληνικού Οργανισμού Μεταμοσχεύσεων και με τη σημαντική υποστήριξη του Ιδρύματος Ωνάση. Αλλωστε, η πιο συγκινητική στιγμή του webinar αναμένεται να είναι η συνέντευξη ενός Σύρου πατέρα, του Αμπντουλαζίζ Αλνταρουίς, ο οποίος διέσχισε τη θάλασσα με μια βάρκα προσφύγων και δώρισε το ένα νεφρό του στον δεκάχρονο γιο του, Γιάχα, σε μια επιτυχημένη μεταμόσχευση στο Ωνάσειο Νοσοκομείο. Αν δεν είχε μετουσιωθεί το όραμα του Ωνάσειου Νοσοκομείου σε πραγματικότητα, αυτή η σωτήρια επέμβαση δεν θα είχε γίνει. Αξίζει, λοιπόν, κάθε συμπολίτης μας να δει αυτή τη συνέντευξη.

Πριν από έναν χρόνο είχατε μιλήσει για μια σημαντική αύξηση της δωρεάς οργάνων στην Ελλάδα. Πού βρίσκεται σήμερα στη χώρα και ποιος είναι ο στόχος για τα επόμενα χρόνια;

Η Ελλάδα παρουσιάζει σταθερή αύξηση στη δωρεά οργάνων τα τελευταία πέντε χρόνια. Το 2024 φθάσαμε στους 10,6 δότες ανά εκατομμύριο πληθυσμού, ενώ το 2025 στους 13,1, από 4 δότες ανά εκατομμύριο που βρισκόμασταν το 2020. Αυτή η αλλαγή δεν είναι τυχαία, καθώς για πρώτη φορά λειτουργήσαμε οργανωμένα και βάσει σχεδίου. Καθοριστική είναι και η συμβολή των τοπικών συντονιστών μεταμοσχεύσεων, που καθημερινά επιτελούν ένα ιδιαίτερα σημαντικό έργο στα νοσοκομεία, καθώς και του προσωπικού των ΜΕΘ, που βρίσκεται στην πρώτη γραμμή της διαδικασίας της δωρεάς. Τους ευχαριστούμε θερμά για την πολύτιμη συνεισφορά τους. Στόχος μας είναι να φθάσουμε τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, που βρίσκεται στους 20 δότες ανά εκατομμύριο. Εχουμε δρόμο να διανύσουμε, αλλά είμαστε αισιόδοξοι.

Ενα από τα θέματα που θα συζητηθούν στο φετινό Masterclass είναι και η δωρεά ύστερα από κυκλοφορικό θάνατο. Ποιες προοπτικές ανοίγει αυτή η δυνατότητα;

Πρακτικά σημαίνει ότι θα αυξηθεί η διαθεσιμότητα σε όργανα και θα μειωθούν οι χρόνοι αναμονής για τη μεταμόσχευση. Στην Ισπανία, που διακρίνεται εδώ και χρόνια για την οργάνωση του συστήματος δωρεάς οργάνων και μεταμοσχεύσεων, το 40% των μεταμοσχεύσεων γίνεται από όργανα που προέρχονται από δότες που κατέληξαν από κυκλοφορικό θάνατο. Η αυξημένη ροή δοτών θα συμβάλει στη μείωση της αναμονής. Τα στοιχεία του 2024 δείχνουν ότι ο μέσος όρος αναμονής για μεταμόσχευση καρδιάς είναι 7 μήνες, για πνεύμονα 3,7 μήνες και για ήπαρ 6,5 μήνες, ενώ η πιο μακροχρόνια αναμονή αφορά τα μοσχεύματα νεφρών και ανέρχεται σε 8 χρόνια. Αυτό που κάνουμε ως χώρα είναι να αξιοποιούμε την εμπειρία και τις καλές πρακτικές χωρών που πρωτοπορούν στον τομέα των μεταμοσχεύσεων, όπως η Αγγλία, η Ισπανία και η Ιταλία, και, μέσα από τη συνεχή εκπαίδευση και την ανταλλαγή γνώσης, να προσαρμοζόμαστε στις εξελίξεις της ιατρικής επιστήμης.

Το νέο Ωνάσειο Νοσοκομείο και το Ωνάσειο Εθνικό Μεταμοσχευτικό Κέντρο συμπληρώνουν έναν χρόνο λειτουργίας. Ποιος είναι ο ρόλος τους στη νέα εποχή των μεταμοσχεύσεων;

Το Ωνάσειο Νοσοκομείο περνά σε μια νέα εποχή και αναδεικνύεται σε εθνικό κέντρο μεταμοσχεύσεων συμπαγών οργάνων: καρδιάς, πνεύμονα, νεφρού και, σύντομα, ήπατος. Ο ρόλος του είναι να συμπληρώνει τα κενά και να στηρίζει ενεργά όλο το σύστημα. Σκοπός μας δεν είναι να ανταγωνιστούμε τα υπάρχοντα προγράμματα μεταμοσχεύσεων αλλά να τα συνδράμουμε. Ηδη, οι πρώτες παιδιατρικές μεταμοσχεύσεις νεφρού σε παιδιά χαμηλού σωματικού βάρους πραγματοποιήθηκαν με επιτυχία, στο πλαίσιο ενός προγράμματος που υλοποιείται με τη συνεργασία γιατρών από την Ελλάδα και το εξωτερικό. Παράλληλα, δημιουργείται ανοσολογικό εργαστήριο που θα καλύπτει τις μεταμοσχεύσεις της χώρας, δηλαδή περίπου το 70% των μεταμοσχεύσεων εκτός βόρειας Ελλάδας.

Κοιτάζοντας τα επόμενα χρόνια, ποιο είναι το όραμά σας για τις μεταμοσχεύσεις στην Ελλάδα και ποιες είναι οι βασικές προτεραιότητες για να το πετύχουμε;

Το όραμά μας είναι να δημιουργήσουμε ένα σύγχρονο και οργανωμένο σύστημα μεταμοσχεύσεων, που θα αξιοποιεί τις δυνατότητες της χώρας και θα παρακολουθεί στενά τις διεθνείς εξελίξεις. Θέλουμε να διευρύνουμε τις δυνατότητες που προσφέρονται στους ασθενείς στη χώρα μας. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι οι μεταμοσχεύσεις νεφρού σε παιδιά χαμηλού σωματικού βάρους, ενώ η εμπειρία αυτή ανοίγει τον δρόμο και για τις μεταμοσχεύσεις ήπατος. Υπολογίζεται ότι περίπου δέκα παιδιά τον χρόνο χρειάζονται μεταμόσχευση ήπατος και μεταβαίνουν στο εξωτερικό. Σχεδιάζουμε τα επόμενα βήματα, ώστε και αυτά τα παιδιά να μπορούν να μεταμοσχεύονται στο Ωνάσειο, μέσα από ένα οργανωμένο πρόγραμμα συνεργασίας με εξειδικευμένες ιατρικές ομάδες από την Ελλάδα και το εξωτερικό. Ο στόχος είναι κάθε βήμα να μεταφράζεται τελικά σε περισσότερες δυνατότητες και καλύτερη φροντίδα για τους ασθενείς στη χώρα μας.

Transplant Masterclass

Πέντε χρόνια διάλογος για τη ζωή

Το 9ο Transplant Masterclass, με τίτλο «Από τη δωρεά στη ζωή», φέρνει σε διάλογο Ελληνες και διεθνείς επιστήμονες για την ιατρική ακριβείας, τους βιοδείκτες, την τεχνητή νοημοσύνη και τις παιδιατρικές μεταμοσχεύσεις. Η εκδήλωση τελεί υπό την αιγίδα του Ωνάσειου Νοσοκομείου και του Ελληνικού Οργανισμού Μεταμοσχεύσεων, με την υποστήριξη του Ιδρύματος Ωνάση, και είναι ανοιχτή σε επαγγελματίες υγείας και πολίτες.

Δευτέρα 12 Οκτωβρίου, 18:30, διαδικτυακά, ελεύθερη συμμετοχή