Το… παράδοξο με το ελαιόλαδο και την τιμή του φέτος

Στα 8,5 ευρώ το λίτρο στο ράφι διαμορφώνεται φέτος η τιμή για το ελαιόλαδο, ενώ η τιμή παραγωγού κινείται σήμερα πλησίον των 4 ευρώ το κιλό, σύμφωνα με τον πρόεδρο της Διεπαγγελματικής Οργάνωσης Ελαιολάδου, Μανώλη Γιαννούλη.

Αυτή τη στιγμή, στα σούπερ μάρκετ μια μέση τιμή για ένα λίτρο έξτρα παρθένο ελαιόλαδο ιδιωτικής ετικέτας είναι γύρω στα 7 ευρώ.

Ενώ, λοιπόν, η φετινή παραγωγή ανακάμπτει διεθνώς και η τιμή που εισπράττει ο παραγωγός έχει πέσει στο μισό, η εκτίμηση για νέα άνοδο στα 8,50 ευρώ στο ράφι προκαλεί εύλογα ερωτήματα. Με τα σημερινά δεδομένα, η τιμή στο ράφι θα έπρεπε να βρίσκεται σαφώς κάτω από τα 7 ευρώ.

Τι συμβαίνει με την τιμή του ελαιόλαδου

Ένας από τους βασικούς λόγους που συμβαίνει αυτό είναι ότι η τιμή καθορίζεται από εξωτερικούς παράγοντες.

Η Ισπανία έχει τη μεγαλύτερη παραγωγή στον πλανήτη και αυτή καθαρίζει λίγο-πολύ τι συμβαίνει στην αγορά. Μπορεί, λοιπόν, η φετινή σοδειά στην Ελλάδα να αναμένεται καλή, δεν συμβαίνει όμως το ίδιο με την Ισπανία, η οποία ταλαιπωρήθηκε από πυρκαγιές, ξηρασία και υψηλές θερμοκρασίες.

Βέβαια, η χρονιά φέτος προμηνύεται καλύτερη σε σχέση με την καταστροφική διετία για τη Μεσόγειο που προηγήθηκε, οδηγώντας σε μια αποκλιμάκωση των τιμών χονδρικής οι οποίες όμως σίγουρα δεν έχουν επιστρέψει σε κανονικά επίπεδα.

Η διαδρομή από το χωράφι στο ράφι αποτελεί το μεγάλο «αγκάθι», καθώς παρατηρείται η πάγια τακτική των μεσαζόντων και των σούπερ μάρκετ να προσαρμόζουν τις τιμές με δύο μέτρα και δύο σταθμά: όταν οι τιμές παραγωγού ανεβαίνουν, οι ανατιμήσεις περνούν στα ράφια σχεδόν ακαριαία, ενώ όταν οι τιμές στο χωράφι πέφτουν, η μείωση καθυστερεί υπερβολικά να φανεί στον καταναλωτή, με πρόσχημα τα «παλιά, ακριβά αποθέματα». Με αυτόν τον τρόπο, τα περιθώρια κέρδους της εφοδιαστικής αλυσίδας παραμένουν «κλειδωμένα» σε υψηλά επίπεδα, στερώντας από το κοινό την πραγματική ελάφρυνση.

Παράλληλα, η Ελλάδα εξακολουθεί να πάσχει από έλλειψη υποδομών και συνεργειών. Όπως σημείωσε ο κ. Γιαννούλης στην ΕΡΤ, από τους περίπου 300.000 τόνους εθνικής παραγωγής, μόλις 50.000 τόνοι εξάγονται ως τυποποιημένο επώνυμο προϊόν, ενώ περίπου 150.000 τόνοι —δηλαδή το μισό της παραγωγής μας— εξάγονται χύμα. Έτσι, οι ξένες εταιρείες το συσκευάζουν και καρπώνονται όλη την προστιθέμενη αξία.

«Μέσα» οι παραγωγοί λόγω εργατικών**

Παράλληλα, σημείο αιχμής για τους Έλληνες παραγωγούς αποτελεί το γεγονός ότι η παραγωγή του ελαιόλαδου έχει ακριβύνει πάρα πολύ και ουσιαστικά με την τιμή παραγωγού να είναι στα 4 ευρώ οι ίδιοι μπαίνουν μέσα.

Το αυξημένο κόστος συγκομιδής, το υψηλό κόστος των ημερομισθίων και η έλλειψη εργατικών χεριών εξακολουθούν να αποτελούν σημαντικές προκλήσεις για τους παραγωγούς, χωρίς να αποκλείεται το κόστος να μετακυληθεί στον καταναλωτή.

Όπως τόνισε στην ΕΡΤ ο Μανώλης Γιαννούλης, τα ποσά που απαιτούνται για τα εργατικά χέρια είναι πλέον «απαγορευτικά» σε σχέση με τις τιμές στις οποίες πωλείται το ελαιόλαδο.

Από την πλευρά του ο παραγωγός και έμπορος λαδιού, Νίκος Καψαμπέλης, μιλώντας στο Action 24 και αναφερόμενος στην τιμή παραγωγού για το ελαιόλαδο, είπε ότι αυτή κυμαίνεται από 3.70 έως 4.20 ευρώ το λίτρο, ενώ το μεροκάματο των εργατών ξεκινά από 60 ευρώ και φτάνει έως 80 ευρώ, ανάλογα με τις αποδόσεις του εργάτη. Αυτό σημαίνει ότι ο εργάτης για να πάρει το μεροκαματο των 80 ευρώ, πρέπει να μαζέψει έναν τενεκέ λάδι.

Αντίστοιχα, μιλώντας στο Mega, ο πρόεδρος του Συνδέσμου Αγροτικών Συνεταιριστικών Οργανώσεων Ελλάδος και πρόεδρος της Ένωσης Μεσσηνίας, Γιώργος Κατσούλης, σημείωσε ότι αν συνεχιστεί αυτή η κατάσταση, το 40% των ελιών της περιοχής θα μείνει στο κλαδί.

Να σημειωθεί ότι η συγκομιδή του ελαιολάδου ξεκινά παραδοσιακά στα τέλη Οκτωβρίου και διαρκεί έως τον Φεβρουάριο.