Κωρονοϊός: Τι είναι η «αμερικανική Covid» και τι γνωρίζουμε για τις νέες παραλλαγές

Νέα αύξηση παρουσιάζουν τα κρούσματα κορωνοϊού, με την παραλλαγή XFG, γνωστή και ως Stratus ή «αμερικανική Covid», να παραμένει η επικρατέστερη, σύμφωνα με την Υπηρεσία Ασφάλειας Υγείας του Ηνωμένου Βασιλείου (UKHSA).

Τι είναι η «αμερικανική Covid»;

Η XFG, η οποία αναφέρεται συχνά στα μέσα ενημέρωσης και ως παραλλαγή Stratus, εξακολουθεί να είναι η συχνότερη παραλλαγή του κορωνοϊού που κυκλοφορεί σήμερα. Σε ορισμένα δημοσιεύματα έχει χαρακτηριστεί και ως «αμερικανική Covid», ωστόσο δεν πρόκειται για νέα παραλλαγή. Κυκλοφορεί στο Ηνωμένο Βασίλειο και σε άλλες χώρες εδώ και περίπου έναν χρόνο.

Η ονομασία «αμερικανική» παραπέμπει στην περιοχή όπου το συγκεκριμένο στέλεχος αποκωδικοποιήθηκε γενετικά και εντοπίστηκε για πρώτη φορά, χωρίς αυτό να σημαίνει απαραίτητα ότι προήλθε από εκεί.

Τι δείχνουν τα στοιχεία για τη φετινή περίοδο

Σύμφωνα με τα δεδομένα της Υπηρεσίας Ασφάλειας Υγείας του Ηνωμένου Βασιλείου (UKHSA), το ποσοστό των θετικών τεστ για Covid-19 αυξήθηκε τον Σεπτέμβριο σε περίπου 7%, ενώ οι εισαγωγές στα νοσοκομεία αυξήθηκαν κατά περίπου 50% την ίδια περίοδο.

Ανάλογη αύξηση καταγράφηκε στην Αγγλία, τη Σκωτία, την Ουαλία και τη Βόρεια Ιρλανδία, καθώς και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες και στις Ηνωμένες Πολιτείες, γεγονός που δείχνει ότι η αύξηση της κυκλοφορίας του ιού δεν περιορίζεται σε συγκεκριμένες περιοχές.

Ανοδική τάση καταγράφεται και στην Ελλάδα, σύμφωνα με τα νεότερα στοιχεία του ΕΟΔΥ. Οι νέες εισαγωγές στα νοσοκομεία αυξήθηκαν σε 77, από 48 την προηγούμενη εβδομάδα, ενώ σημειώθηκε ένας θάνατος. Συνολικά, από τις αρχές του 2025 έως και τις αρχές Οκτωβρίου 2026, οι θάνατοι σε σοβαρά περιστατικά που διασωληνώθηκαν ή νοσηλεύτηκαν σε Μονάδες Εντατικής Θεραπείας ανέρχονται σε 94. Παράλληλα, το ιικό φορτίο του SARS-CoV-2 στα αστικά λύματα των περιοχών που ελέγχθηκαν βρίσκεται σε μέτρια επίπεδα.

Νέες παραλλαγές δεν σημαίνει βαρύτερη νόσηση

Τα μέχρι στιγμής δεδομένα της UKHSA δεν δείχνουν ότι οι παραλλαγές που κυκλοφορούν προκαλούν σοβαρότερη νόσηση σε σύγκριση με προηγούμενες.

Το γεγονός ότι οι νοσηλείες αυξάνονται παράλληλα με τη συνολική κυκλοφορία του κορωνοϊού, αντί να παρουσιάζουν απότομη και δυσανάλογη άνοδο, υποδηλώνει γενικευμένη αύξηση της δραστηριότητας της Covid-19 και όχι την εμφάνιση μιας παραλλαγής που προκαλεί βαρύτερη νόσηση.

Η πρόσφατη αύξηση των κρουσμάτων πιθανότατα οφείλεται σε περισσότερους από έναν παράγοντες. Καθώς πλησιάζει ο χειμώνας, οι χαμηλότερες θερμοκρασίες και ο βροχερός καιρός οδηγούν τους ανθρώπους να περνούν περισσότερο χρόνο σε κλειστούς χώρους, διευκολύνοντας τη μετάδοση των αναπνευστικών ιών.

Παράλληλα, έχει περάσει περίπου ένας χρόνος από το τελευταίο σημαντικό κύμα Covid-19. Ως αποτέλεσμα, η ανοσία που έχει αποκτηθεί μέσω του εμβολιασμού ή προηγούμενης λοίμωξης ενδέχεται να έχει εξασθενήσει σε τμήματα του πληθυσμού, αυξάνοντας την ευαλωτότητα στη μόλυνση.

Τι γνωρίζουμε για τη μετάλλαξη BA.3.2;

Μια ακόμη παραλλαγή που έχει εντοπιστεί είναι η BA.3.2, ένας γενετικά ιδιαίτερα διαφοροποιημένος απόγονος της γενετικής γραμμής Omicron BA.3, ο οποίος επανεμφανίστηκε στη Νότια Αφρική στα τέλη του 2024. Έκτοτε, έχει εντοπιστεί κατά διαστήματα σε πολλές ηπείρους.

Η BA.3.2 είναι επίσης γνωστή ως παραλλαγή «Cicada» και ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) την έχει κατατάξει στις παραλλαγές υπό παρακολούθηση (Variant Under Monitoring – VUM).

Ο ΠΟΥ εκτιμά ότι ο κίνδυνος για τη δημόσια υγεία παραμένει χαμηλός, καθώς δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι η συγκεκριμένη παραλλαγή συνδέεται με αυξημένη βαρύτητα νόσησης, περισσότερες νοσηλείες ή υψηλότερη θνησιμότητα. Ωστόσο, τα διαθέσιμα στοιχεία εξακολουθούν να είναι περιορισμένα.

Εμβόλιο με στόχευση στην παραλλαγή XFG

Η Εθνική Επιτροπή Εμβολιασμών συστήνει, για την περίοδο 2026-2027, τον εμβολιασμό έναντι της Covid-19 με το επικαιροποιημένο εμβόλιο των ατόμων που διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο σοβαρής νόσου λόγω ηλικίας, υποκείμενου νοσήματος ή άλλης κατάστασης.

Συγκεκριμένα, ο εμβολιασμός συνιστάται για:

Άτομα ηλικίας 60 ετών και άνω.

Άτομα ηλικίας 6 μηνών έως 59 ετών με υποκείμενα νοσήματα ή καταστάσεις που αυξάνουν τον κίνδυνο σοβαρής νόσου.

Άτομα με ανοσοκαταστολή.

Έγκυες γυναίκες με υποκείμενα νοσήματα που αυξάνουν τον κίνδυνο σοβαρής νόσου.

Επαγγελματίες υγείας.

Εάν εμφανίσετε συμπτώματα λοίμωξης του αναπνευστικού, όπως εκείνα της Covid-19, και έχετε υψηλό πυρετό ή δεν αισθάνεστε αρκετά καλά ώστε να πάτε στην εργασία σας ή να συνεχίσετε τις καθημερινές σας δραστηριότητες, συνιστάται να παραμείνετε στο σπίτι, εφόσον είναι δυνατόν, και να αποφεύγετε την επαφή με ευάλωτα άτομα.

Για όσους δεν μπορούν να παραμείνουν στο σπίτι, οι συστάσεις παραμένουν οι ίδιες και μπορούν να περιορίσουν τον κίνδυνο μετάδοσης της λοίμωξης σε άλλους: Φορέστε μάσκα, αποφύγετε τον συνωστισμό, προτιμήστε την άσκηση σε εξωτερικούς χώρους και τηρείτε τους κανόνες υγιεινής.