Κινήσεις πίσω από κλειστές πόρτες: Η κυβέρνηση Μπέρναμ αναζητά ήδη την οδό επιστροφής της Βρετανίας στην ΕΕ… Δεξαμενές σκέψης και εταιρείες δημοσκοπήσεων «ζυγίζουν» τις αντιδράσεις, τα υπέρ και τα κατά

Κινήσεις πίσω από κλειστές πόρτες: Η κυβέρνηση Μπέρναμ αναζητά ήδη την οδό επιστροφής της Βρετανίας στην ΕΕ… Δεξαμενές σκέψης και εταιρείες δημοσκοπήσεων «ζυγίζουν» τις αντιδράσεις, τα υπέρ και τα κατά

Σοβαρά εξετάζει η Ντάουνινγκ Στριτ το ενδεχόμενο επιστροφής της Βρετανίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, με στελέχη του πρωθυπουργικού γραφείου να απευθύνονται σε δεξαμενές σκέψης και εταιρείες δημοσκοπήσεων, για να μετρήσουν την απήχηση μιας τέτοιας δέσμευσης στην κοινή γνώμη.**

Ο Άντι Μπέρναμ έχει πλέον δηλώσει ανοιχτά ότι ανάμεσα στις επιλογές για τη μελλοντική σχέση Λονδίνου – Βρυξελλών θα πρέπει να βρίσκεται ακόμη και η πλήρης επανένταξη στην ΕΕ.

Σύμφωνα με τη βρετανική εφημερίδα The Guardian, σύμβουλοι του Μπέρναμ έχουν ήδη ξεκινήσει επαφές με ειδικούς σε ευρωπαϊκά ζητήματα από σειρά οργανισμών, θέλοντας να διαπιστώσουν πώς θα αντιδρούσαν οι Βρετανοί ψηφοφόροι σε μια υπόσχεση επιστροφής στην Ένωση και κατά πόσο αυτή θα μπορούσε να ενταχθεί στο επόμενο προεκλογικό πρόγραμμα των Εργατικών.

Στο εσωτερικό της Ντάουνινγκ Στριτ υπάρχουν στελέχη που επιθυμούν το κόμμα να δεσμευθεί τουλάχιστον ότι θα ξεκινήσει διαπραγματεύσεις για επανένταξη. Ο Μπέρναμ έχει δηλώσει στο παρελθόν ότι θα ήθελε να δει τη Βρετανία να επιστρέφει στην ΕΕ «εντός της ζωής του».

Άλλοι, ωστόσο, εμφανίζονται πιο επιφυλακτικοί, φοβούμενοι ότι μια τόσο σαφής δέσμευση θα μπορούσε να δώσει νέα πολιτική ώθηση στον Νάιτζελ Φάρατζ και στο Reform UK.

Ο Βρετανός πρωθυπουργός χρησιμοποίησε την πρώτη του ομιλία ως ηγέτης στο συνέδριο των Εργατικών, για να ανακοινώσει συνολική επανεξέταση των επιλογών που έχει μπροστά της η χώρα για τη σχέση της με την Ευρώπη.

«Το Brexit έχει κάνει περισσότερο κακό παρά καλό. Γι’ αυτό, εν όψει της συνόδου Ηνωμένου Βασιλείου – ΕΕ, θα παρουσιάσω σε εσάς και στη χώρα ποιες πιστεύω ότι είναι οι διαφορετικές επιλογές για τη μακροπρόθεσμη σχέση της Βρετανίας με τους Ευρωπαίους εταίρους μας» είπε στους συνέδρους.

Χθες, ξεκαθάρισε ότι ανάμεσα σε αυτές τις επιλογές θα βρίσκεται και η πλήρης επανένταξη, κάτι που είχε αποκλείσει ο προκάτοχός του, Κιρ Στάρμερ.

Μιλώντας στην εκπομπή Today του BBC Radio 4, ο Μπέρναμ περιέγραψε το εύρος των σεναρίων που θα εξεταστούν: «Θα μπορούσαμε να παραμείνουμε όπως είμαστε. Είναι σίγουρα μια επιλογή, αν ο κόσμος θεωρεί ότι αυτή είναι η σωστή κατάσταση. Θα μπορούσαμε να εξετάσουμε όσα έχει πει ο Τζορτζ Όσμπορν για μια τελωνειακή ένωση, όσα είπαν οι Φιλελεύθεροι Δημοκράτες για την ενιαία αγορά ή θα μπορούσαμε να πάμε μέχρι τέλους».

Η αναφορά αυτή προκάλεσε ενθουσιασμό στους υποστηρικτές της ευρωπαϊκής προοπτικής, οι οποίοι θεωρούν ότι η επανένταξη αποτελεί τον καλύτερο δρόμο για την ενίσχυση της βρετανικής οικονομικής ανάπτυξης, αλλά και έντονες αντιδράσεις από πολιτικούς αντιπάλους.

Ο αναπληρωτής ηγέτης των Συντηρητικών, Άλεξ Μπέργκαρτ, αντέτεινε ότι «οι Εργατικοί δεν μπορούν να κατηγορούν μια δημοκρατική ψήφο πριν από περισσότερο από μία δεκαετία για τις συνέπειες των δικών τους οικονομικών αποφάσεων».

Σύμφωνα με τον Guardian, οι δηλώσεις Μπέρναμ εντάσσονται σε μια ευρύτερη προσπάθεια της Ντάουνινγκ Στριτ να μετρήσει κατά πόσο υπάρχει πλέον κοινωνική και πολιτική συναίνεση για αντιστροφή της πορείας του Brexit. Κυβερνητικοί αξιωματούχοι έχουν συνομιλήσει με γνωστές δεξαμενές σκέψης και δημοσκόπους, οι οποίοι επεξεργάζονται τόσο τα επιχειρήματα υπέρ της επιστροφής όσο και τα δεδομένα της κοινής γνώμης.

Την περασμένη εβδομάδα, το Tony Blair Institute δημοσίευσε μελέτη, με την οποία υποστηρίζει ότι ο Μπέρναμ θα πρέπει να επιδιώξει συνομιλίες με τις Βρυξέλλες για νέα ένταξη του Ηνωμένου Βασιλείου, αλλά υπό την προϋπόθεση ότι η Ευρώπη θα χαλαρώσει ορισμένους κανονισμούς, μεταξύ άλλων στους τομείς της ενέργειας και της τεχνολογίας.

Την ίδια ημέρα, η φιλοευρωπαϊκή οργάνωση Best for Britain δημοσιοποίησε μεγάλη έρευνα της YouGov, σύμφωνα με την οποία οι Εργατικοί θα μπορούσαν να υπερδιπλασιάσουν τον αριθμό των εδρών τους, εάν προσέρχονταν στις επόμενες εκλογές με δέσμευση για επιστροφή στην ΕΕ. Άλλη πρόσφατη μέτρηση της YouGov κατέγραψε 55% υπέρ της επανένταξης.

Το επόμενο διάστημα αναμένεται και έκθεση του Institute for Public Policy Research υπέρ της επιστροφής, ενώ το Think Labour εξετάζει πόσο δύσκολη θα ήταν πρακτικά μια νέα διαδικασία ένταξης.

Ορισμένοι στην Ντάουνινγκ Στριτ θεωρούν ενθαρρυντικό ότι οι δημοσκοπήσεις δεν δείχνουν σημαντική ενίσχυση του Reform UK, όταν τίθεται το ενδεχόμενο επιστροφής στην ΕΕ. Επισημαίνουν ακόμη ότι ο Φάρατζ, σχολιάζοντας την ομιλία του πρωθυπουργού, επέλεξε να εστιάσει στην πρόταση για αλλαγές στο λεγόμενο «triple lock» των συντάξεων και όχι στις αναφορές του Μπέρναμ για την Ευρώπη.

Σύμφωνα με πληροφορίες, ορισμένα κορυφαία κυβερνητικά στελέχη θα ήθελαν ο πρωθυπουργός να είχε χρησιμοποιήσει την ομιλία του στο συνέδριο, για να δεσμευθεί ήδη ότι μετά τις επόμενες εκλογές θα ξεκινήσει η προεργασία για επανένταξη, αντί να περιοριστεί στην εξαγγελία μιας επανεξέτασης.

Τελικά, μια τέτοια κίνηση απορρίφθηκε, καθώς οι Εργατικοί προετοιμάζονταν ήδη για πολιτική σύγκρουση γύρω από τις συντάξεις και δεν ήθελαν να δώσουν επιπλέον πολιτικό χώρο στον Φάρατζ, ο οποίος βρίσκεται αντιμέτωπος με κατηγορίες που αφορούν δωρεές εκατομμυρίων λιρών προς το κόμμα του.

Η Ντάουνινγκ Στριτ, πάντως, υποστήριξε ότι ο Μπέρναμ δεν εξέτασε ποτέ σοβαρά το ενδεχόμενο να ανακοινώσει τέτοια δέσμευση στη συγκεκριμένη ομιλία και ότι σχετική διατύπωση δεν περιλαμβανόταν σε κανένα προσχέδιό της.

Παράλληλα, υπάρχουν και επιφυλάξεις ως προς το κατά πόσο οι Βρυξέλλες θα ήταν έτοιμες να μπουν σύντομα σε μια νέα διαδικασία ένταξης, έπειτα από αλλεπάλληλους γύρους διαπραγματεύσεων για τη μετα-Brexit σχέση με το Λονδίνο.

Σημαντική ώθηση στους υποστηρικτές της επιστροφής έδωσε, ωστόσο, ο Εμανουέλ Μακρόν. Ο Γάλλος πρόεδρος αντέδρασε θερμά στις δηλώσεις του Μπέρναμ, λέγοντας στα αγγλικά «Welcome back» κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου στη Μαδρίτη.

«Εάν οι Βρετανοί θέλουν να επιστρέψουν και εάν ο πρωθυπουργός κινείται προς αυτή την κατεύθυνση, νομίζω ότι είναι πολύ καλά νέα τόσο για τη χώρα του όσο και για τους Ευρωπαίους» συνέχισε στα γαλλικά. Ο Ισπανός πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ εξέφρασε επίσης θετική στάση απέναντι σε ενδεχόμενη βρετανική επιστροφή.

Εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Ένωσης ανέφερε ότι «το Ηνωμένο Βασίλειο είναι στενός και πολύτιμος εταίρος της Ευρωπαϊκής Ένωσης», προσθέτοντας ότι εναπόκειται στη βρετανική κυβέρνηση να καθορίσει πώς επιθυμεί να εξελιχθεί η σχέση της με την ΕΕ και ότι οι Βρυξέλλες παραμένουν ανοιχτές στην εξέταση οποιωνδήποτε επιλογών καταθέσει το Λονδίνο.

Η νέα ευρωπαϊκή κινητικότητα συνοδεύεται και από παρασκηνιακές διαπραγματεύσεις για τη νομοθεσία «Made in Europe», η οποία θα μπορούσε να αποκλείσει βρετανικά προϊόντα από ορισμένες ευρωπαϊκές αλυσίδες εφοδιασμού.

Η κυβέρνηση Μπέρναμ πιέζει, ώστε οι Βρετανοί κατασκευαστές να θεωρούνται «ευρωπαϊκοί» για τους σκοπούς της συγκεκριμένης νομοθεσίας, με Βρετανούς αξιωματούχους να έχουν ακόμη και αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο καθυστέρησης μιας συνόδου ΕΕ – Ηνωμένου Βασιλείου, μέχρι να υπάρξουν ενδείξεις συμβιβασμού.

Μετά, ωστόσο, τις τελευταίες δηλώσεις του Μπέρναμ, συζητείται πλέον η πραγματοποίηση της συνόδου στις 20 Νοεμβρίου.

Ευρωπαίος διπλωμάτης ανέφερε ότι θα πρέπει πρώτα να ολοκληρωθεί η παλαιότερη ατζέντα επαναπροσέγγισης που είχε ξεκινήσει επί Στάρμερ, προτού αρχίσει συζήτηση για ένα «πραγματικό reset», τάχθηκε όμως υπέρ της διεξαγωγής της συνόδου όσο το δυνατόν συντομότερα.

Δεύτερος Ευρωπαίος διπλωμάτης έκανε λόγο για «καλό κλίμα» στις Βρυξέλλες εξαιτίας της απόφασης Μπέρναμ να εξετάσει όλες τις διαθέσιμες επιλογές και να αναζητήσει ευρύτερη συναίνεση, κάτι που, όπως σημείωσε, «οι Βρυξέλλες ήθελαν εδώ και καιρό να δουν».