ΗΛΕΚΤΩΡ: 350 εκατ. για την αναβάθμιση των 11 μονάδων επεξεργασίας αποβλήτων

Περί τα 350 εκατ. ευρώ ανέρχεται ο προϋπολογισμός για την υλοποίηση 11 έργων Μονάδων Ανακύκλωσης και Ανάκτησης (ΜΑΑ), που εντάσσονται στον σχεδιασμό της νέας γενιάς υποδομών διαχείρισης αποβλήτων του σχήματος ΗΛΕΚΤΩΡ – ΘΑΛΗΣ που αποκτά ο όμιλος Aktor από τη Motor Oil. Απομένει πλέον μόνο η έγκριση της Επιτροπής Ανταγωνισμού, προκειμένου η συναλλαγή να ολοκληρωθεί προς το τέλος του έτους ή στις αρχές του 2027. Για τον Όμιλο AKTOR, ωστόσο, η αξία της συμφωνίας δεν εξαντλείται στα περίπου 41 εκατ. ευρώ EBITDA και στο ανεκτέλεστο που προσεγγίζει το 1 δισ. ευρώ. Το ουσιαστικότερο όφελος είναι η ισχυρή θέση που αποκτά ο Όμιλος στις αγορές της ανακύκλωσης, της διαχείρισης απορριμμάτων και του νερού.

Σύμφωνα με την παρουσίαση του Νίκου Περδικάρη, Διευθυντή Ανάπτυξης της THALIS–HELECTOR, στο 9ο Συνέδριο της ΕΕΔΣΑ, ο σχεδιασμός αφορά 11 παρεμβάσεις για τη μετάβαση των υποδομών διαχείρισης αποβλήτων στο μοντέλο των Μονάδων Ανακύκλωσης και Ανάκτησης (ΜΑΑ). Στην πράξη, πρόκειται για ένα μίγμα έργων, ορισμένες υφιστάμενες Μονάδες Επεξεργασίας Αποβλήτων αναβαθμίζονται, ώστε να μπορούν να δέχονται περισσότερα χωριστά συλλεγόμενα ρεύματα και να ανακτούν καθαρότερα, υψηλότερης αξίας υλικά, ενώ παράλληλα προχωρούν και νέες μονάδες. Αυτό είναι και το βασικό νόημα της μετάβασης από ΜΕΑ σε ΜΑΑ. Λιγότερη έμφαση στη διαχείριση σύμμεικτων αποβλήτων και μεγαλύτερη στην ανάκτηση και την παραγωγή δευτερογενών υλικών που μπορούν να επιστρέψουν στην οικονομία.

Η μετατροπή των Μονάδων Επεξεργασίας Αποβλήτων (ΜΕΑ) σε σύγχρονες Μονάδες Ανάκτησης Αποβλήτων (ΜΑΑ) βρίσκονται στο επίκεντρο της στρατηγικής για να αλλάξει σελίδα η διαχείριση απορριμμάτων στην Ελλάδα. Οι μονάδες αυτές είναι ικανές να λειτουργούν με βάση τις αρχές της κυκλικής οικονομίας και της ενεργειακής αυτάρκειας. Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει θέσει ως προϋπόθεση για τη συνέχιση της χρηματοδότησης τη μετατροπή των υφιστάμενων Μονάδων Επεξεργασίας Αποβλήτων (ΜΕΑ) σε Μονάδες Ανακύκλωσης και Ανάκτησης (ΜΑΑ), καθώς και την αναπροσαρμογή των προδιαγραφών για τις υπό κατασκευή και σχεδιαζόμενες μονάδες, με στόχο την αύξηση του ποσοστού ανακύκλωσης. Οι ΜΑΑ θα επεξεργάζονται κυρίως χωριστά συλλεγμένα αστικά απορρίμματα μέσω μηχανικής και βιολογικής επεξεργασίας. Η συμφωνία με την Κομισιόν διασφαλίζει χρηματοδότηση 60% για τις νέες υποδομές και επιπλέον 25% για όσες μονάδες επιτύχουν τους ευρωπαϊκούς στόχους. Προϋπόθεση για την υλοποίηση των έργων αποτελεί η επικαιροποίηση των Περιφερειακών Σχεδίων Διαχείρισης Αποβλήτων (ΠΕΣΔΑ).

Πράγματι, όπως εξήγησε ο Νίκος Περδικάρης, η μετάβαση από τις παραδοσιακές Μονάδες Επεξεργασίας Αποβλήτων στις νέες Μονάδες Ανακύκλωσης και Ανάκτησης αλλάζει στην πράξη το μοντέλο λειτουργίας των υποδομών. Οι σημερινές ΜΕΑ έχουν σχεδιαστεί κυρίως για την επεξεργασία υπολειμματικών και σύμμεικτων απορριμμάτων, με περιορισμένη ευελιξία όταν αλλάζει η σύνθεση των εισερχόμενων ρευμάτων και, κυρίως, με χαμηλότερη ποιότητα στα ανακτώμενα ανακυκλώσιμα υλικά. Οι ΜΑΑ, αντίθετα, θα μπορούν να επεξεργάζονται συνδυαστικά τόσο υπολειμματικά όσο και χωριστά συλλεγμένα ρεύματα, διατηρώντας τη μηχανική και βιολογική επεξεργασία, αλλά με στόχο μεγαλύτερη ανάκτηση και παραγωγή καθαρότερων, υψηλότερης ποιότητας ανακυκλώσιμων υλικών, SRF, βιοαερίου και compost. Σύμφωνα με την παρουσίαση, το νέο μοντέλο προσφέρει παράλληλα μεγαλύτερη λειτουργική ευελιξία και χαμηλότερες ανάγκες CAPEX και OPEX, ώστε οι μονάδες να μπορούν να προσαρμόζονται καλύτερα στις μεταβολές των ρευμάτων αποβλήτων και στις αυξημένες απαιτήσεις ανακύκλωσης.

Ο χάρτης των εν λόγω έργων του σχήματος ΗΛΕΚΤΩΡ – ΘΑΛΗΣ απλώνεται σε μεγάλο μέρος της χώρας, με ισχυρή παρουσία στην Κρήτη, σε Σητεία, Ηράκλειο, Αμάρι και Χερσόνησο και συνεχίζεται σε Λάρισα, Βόλο, Κοζάνη, Αγρίνιο, Λευκάδα, Χίο και Άνδρο. Δεν ξεκινούν, όμως, όλα από το ίδιο σημείο. Κάποια έχουν ήδη πίσω τους σημαντική μελετητική και κατασκευαστική πρόοδο, άλλα βρίσκονται στη φάση των περιβαλλοντικών τροποποιήσεων και της αδειοδότησης, ενώ για τα νεότερα έργα έχουν ολοκληρωθεί οι βασικές μελέτες και προχωρούν τα επόμενα διοικητικά βήματα. Όπως ανέφερε ο κ. Περδικάρης, οι τεχνολογικές μελέτες έχουν ολοκληρωθεί και παραδοθεί στις υπηρεσίες, ενώ σε αρκετές περιπτώσεις έχουν ήδη εκπονηθεί ή υποβληθεί οι απαιτούμενες περιβαλλοντικές μελέτες.

Προβάδισμα για Ηράκλειο και Σητεία**

Πιο μπροστά από τα υπόλοιπα βρίσκονται το Ηράκλειο και η Σητεία, καθώς πρόκειται για έργα που ξεκίνησαν στην προηγούμενη προγραμματική περίοδο και έχουν ήδη μεγαλύτερη κατασκευαστική ωριμότητα. Γι’ αυτό και έχουν τεθεί σε απόλυτη προτεραιότητα ως προς την αξιολόγησή τους. Στη Σητεία, η νέα ΜΑΑ προβλέπεται με δυναμικότητα 16.635 τόνων ετησίως, έναντι 15.000 τόνων της ΜΕΑ, ενώ στο Ηράκλειο η δυναμικότητα αυξάνεται σημαντικά, από 59.200 σε 90.972 τόνους ετησίως.