Ελαιόλαδο και αντικαρκινική έρευνα - Ελληνική μελέτη με πρώτη ύλη το ελαιόλαδο Ραμάκο

Μείωση του συνολικού φορτίου όγκων κατέγραψε ελληνική μελέτη με συμπυκνωμένο εκχύλισμα φαινολών ελαιολάδου, σε ποντίκια με ανθρώπινα καρκινικά κύτταρα μαστού. Το εύρημα ανοίγει δρόμο για περαιτέρω έρευνα, παραμένει όμως προκλινικό και δεν τεκμηριώνει θεραπεία ή πρόληψη του καρκίνου στον άνθρωπο.

Το εξαιρετικά παρθένο ελαιόλαδο PAMAKO, που παραχωρήθηκε από τους παραγωγούς του, αποτέλεσε την πρώτη ύλη για το τυποποιημένο εκχύλισμα φυσικών φαινολών της έρευνας. Η εργασία δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Nutrients και πραγματοποιήθηκε από ερευνητές του Ελληνικού Ινστιτούτου Παστέρ, του Τμήματος Φαρμακευτικής του ΕΚΠΑ και του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών, με υπεύθυνη τη δρ Χαραλαμπία Μπολέτη.

Οι ερευνητές εξέτασαν τη δράση του εκχυλίσματος σε ποντίκια με ανθρώπινα κύτταρα τριπλά αρνητικού καρκίνου του μαστού. Συνέκριναν το βάρος των όγκων που συνυπολογίστηκαν ανά ζώο στο τέλος του πειράματος με εκείνο της ομάδας ελέγχου.

Καθοριστικός ο χρόνος έναρξης

Η μεγαλύτερη μείωση, κατά 46%, καταγράφηκε όταν η από του στόματος χορήγηση άρχισε επτά ημέρες πριν από την εμφύτευση. Όταν ξεκίνησε πέντε ημέρες μετά, η μείωση ήταν 35%. Με έναρξη την 20ή ημέρα δεν ανιχνεύθηκε αναστολή της ανάπτυξης των όγκων στις συγκεκριμένες συνθήκες.

Το εκχύλισμα είχε περιεκτικότητα 40% σε φαινολικές ενώσεις, όπως η ελαιοκανθάλη, η ελαιασίνη και το άγλυκο της ελευρωπαΐνης. Τα ποσοστά μείωσης αφορούν το συγκεκριμένο εκχύλισμα και πειραματικό πρωτόκολλο, όχι την καθημερινή κατανάλωση ελαιολάδου.

Μελετήθηκαν επίσης διεργασίες σχετικές με το οξειδωτικό στρες, τη διάσπαση πρωτεϊνών, δείκτες βλάβης του DNA και τη μεταναστευτική ικανότητα των καρκινικών κυττάρων. Τα δεδομένα υποδεικνύουν πιθανούς μηχανισμούς δράσης, χωρίς να τους αποδεικνύουν οριστικά.

Ευρήματα με συγκεκριμένα όρια**

Η ίδια η δημοσίευση επισημαίνει το μικρό μέγεθος του δείγματος. Στο πείραμα σύγκρισης του χρόνου

έναρξης αναλύθηκαν τέσσερα έως οκτώ ποντίκια ανά ομάδα. Αποκλείστηκαν ορισμένες ακραίες μετρήσεις όγκων και, όταν αυτές συμπεριλήφθηκαν σε πρόσθετες αναλύσεις, επηρεάστηκε η στατιστική σημαντικότητα των αποτελεσμάτων. Οι συγγραφείς ζητούν επιβεβαίωση σε μεγαλύτερες προκλινικές μελέτες.

Ο καθηγητής του Τμήματος Φαρμακευτικής του ΕΚΠΑ και συντάκτης της μελέτης Προκόπιος Μαγιάτης τονίζει στο σχετικό δελτίο Τύπου: «Πρόκειται για προκλινική μελέτη και όχι για κλινική δοκιμή σε ασθενείς». Αναδεικνύει, παράλληλα, τη δυνατότητα αξιοποίησης του ελληνικού ελαιολάδου ως πρώτης ύλης για τυποποιημένα βιοδραστικά συστατικά, με ενδεχόμενες μελλοντικές φαρμακευτικές εφαρμογές μόνο εφόσον υπάρξει η απαραίτητη κλινική τεκμηρίωση.

πληρώτρια υπεύθυνη, αντίστοιχα, της Ομάδας Οργανοληπτικής Αξιολόγησης του Εργαστηρίου Τεχνολογίας Τροφίμων του ΙΕΛΥΑ, ΕΛΓΟ-ΔΗΜΗΤΡΑ.

Ο αντιπεριφερειάρχης Αγροτικής Οικονομίας Σταύρος Τζεδάκης υπογραμμίζει ότι στόχος είναι η συνέχιση των δράσεων σε ολόκληρη την Κρήτη, για τη στήριξη του ελαιοκομικού κόσμου.

Τη δράση υποστηρίζουν ο Σύνδεσμος Εξαγωγέων Κρήτης, ο Σύνδεσμος Τυποποιητών Ελαιολάδου Κρήτης, ο Σύνδεσμος Ελαιοκομικών Δήμων Κρήτης, το Δίκτυο Κρητικού Ελαιολάδου και ο Σύλλογος Ιδιοκτητών Ελαιουργείων Ν. Χανίων. Εντάσσεται στο έργο «Κρήτη Ευρωπαϊκή Περιφέρεια Γαστρονομίας 2026».

Πηγή: Madelou N.A. κ.ά., Nutrients 2026, 18(17), 2756. DOI: 10.3390/nu18172756.