Γεννημένοι Στόχοι: Ο εφιάλτης του αποκεφαλισμού παιδιών αλμπίνων στην Μαδαγασκάρη – Οι νοσηρές δεισιδαιμονίες για επιτυχία και πλούτη

Γεννημένα με το χρώμα του χιονιού σε έναν τόπο που τον καίει ο ήλιος, τα παιδιά με αλμπινισμό στη Μαδαγασκάρη δεν παλεύουν μόνο με τη θολή τους όραση και το ευαίσθητο δερμα τους τους, αλλά με έναν ολόκληρο κόσμο που τα αντιμετωπίζει ως πολύτιμα θηράματα. Στο έλεος μιας απόλυτης εξαθλίωσης, το ανθρώπινο σώμα τεμαχίζεται και κοστολογείται, σε ένα μακάβριο εμπόριο.

Η ιστορία της μικρής Λαντρίσια είναι ο καθρέφτης μιας κοινωνίας που βυθίζεται στον πανικό, όπου οι γονείς αναγκάζονται να κρατούν τα παιδιά τους κρυμμένα στο σκοτάδι, τρέμοντας την ημέρα που οι θηρευτές θα χτυπήσουν ξανά την πόρτα τους.

Ήταν λίγο μετά τα μεσάνυχτα, στα τέλη Μαΐου, όταν τρεις άνδρες εισέβαλαν στο μικρό δωμάτιο όπου διέμενε η Νικόλ Σοαλάλα με την οικογένειά της στα περίχωρα της Τολιάρα, παράκτιας πόλης στη νότια Μαδαγασκάρη. Ο σύζυγός της σηκώθηκε να ζητήσει εξηγήσεις, αλλά δέχθηκε βίαιη επίθεση με ξύλο και τσεκούρι.

Μέσα στον πανικό, η 32χρονη Σοαλάλα άρπαξε το μικρότερο παιδί, τη Λαντρίσια –κορίτσι 18 μηνών με αλμπινισμό–, τη σήκωσε στην πλάτη της και την έδεσε σφιχτά πάνω της με ένα ύφασμα. Την ίδια στιγμή, η 15χρονη πρωτότοκη κόρη κρύφτηκε έντρομη κάτω από το τραπέζι μαζί με τα άλλα δύο αδέλφια της, ηλικίας έξι και τριών ετών.

Ενώ ο σύζυγος κοιτόταν στο πάτωμα, σχεδόν αναίσθητος, οι εισβολείς στράφηκαν απειλητικά προς τη Σοαλάλα. «Πίστευα ότι στόχος ήμουν εγώ και περίμενα να πεθάνω», θυμάται. «Ξαφνικά, ο άνδρας με το τσεκούρι άρχισε να τραβά το παιδί από την αγκαλιά μου».

Η Σοαλάλα έσφιξε το ύφασμα, κρατώντας την κόρη της κολλημένη πάνω στο σώμα της. «Άφησε το παιδί», διέταξε ο άνδρας. Εκείνη αρνήθηκε, σφίγγοντάς την ακόμη περισσότερο. «Άφησε το παιδί, αλλιώς θα σε σκοτώσουμε», απείλησε εκ νέου. Χάνοντας την υπομονή τους, οι δράστες άρπαξαν βίαια το κοριτσάκι και τράπηκαν σε φυγή.

Η μητέρα τούς καταδίωξε στον δρόμο, ουρλιάζοντας απεγνωσμένα για βοήθεια. «Ο πόνος στο στήθος ήταν αβάσταχτος, ένιωσα τα πόδια μου να παραλύουν», περιγράφει. Κατέρρευσε περίπου 100 μέτρα πιο κάτω στον χωματόδρομο, ακριβώς έξω από τη μεγάλη, ξεθωριασμένη κόκκινη πύλη ενός σχολείου.

Το μακάβριο τέλος της καταδίωξης γράφτηκε ημέρες αργότερα, όταν το αποκεφαλισμένο σώμα της Λαντρίσια ανακαλύφθηκε στο σπίτι ενός κομπογιαννίτη μάγου. Το κεφάλι βρέθηκε τυλιγμένο σε πλαστικές σακούλες μέσα σε βαλίτσα, σε άλλη ιδιοκτησία, μερικά χιλιόμετρα μακριά από το σημείο της απαγωγής.

Η τραγωδία της Λαντρίσια, όμως, δεν αποτελεί μεμονωμένο περιστατικό. Το βρέφος συγκαταλέγεται στα 13 άτομα με αλμπινισμό που δολοφονήθηκαν στη χώρα, σύμφωνα με την Albinos Madagascar, οργάνωση που ιδρύθηκε το 2022 για την προάσπιση των δικαιωμάτων των πασχόντων. Όλα τα θύματα αποκεφαλίστηκαν, ενώ στην πλειονότητά τους –με εξαίρεση τρία άτομα– επρόκειτο για παιδιά ηλικίας εννέα μηνών έως 14 ετών. Βάσει των στοιχείων της ένωσης, πρόκειται ήδη για τη χειρότερη χρονιά που έχει καταγραφεί ποτέ στη Μαδαγασκάρη.

«Η κατάσταση είναι κρίσιμη και εξαιρετικά σκληρή», επισημαίνει ο Σόχα Ραμιαντρισόα Φουλζάνς, πρόεδρος του συλλόγου, ο οποίος είναι και ο ίδιος αλμπίνος. «Αντιμετωπίζουμε τεράστια προβλήματα και νιώθουμε απόλυτα απροστάτευτοι».

Η ρίζα του κακού κρύβεται στη φύση της ίδιας της πάθησης και στις δοξασίες που την περιβάλλουν. Ο αλμπινισμός αποτελεί κληρονομική γενετική διαταραχή που μειώνει την παραγωγή μελανίνης στο δέρμα, στα μαλλιά και στα μάτια, επηρεάζοντας όλες τις εθνοτικές ομάδες. Προκαλεί συχνά προβλήματα όρασης και αυξάνει κατακόρυφα τον κίνδυνο εμφανίσης καρκίνου του δέρματος. Στην υποσαχάρια Αφρική καταγράφεται η υψηλότερη συχνότητα εμφάνισης παγκοσμίως, καθώς σε ορισμένες χώρες επηρεάζει περισσότερους από έναν στους 4.000 ανθρώπους, σύμφωνα με τα στοιχεία του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας.

Αυτή ακριβώς η ιδιαιτερότητα μετατρέπει τους πάσχοντες σε κινούμενους στόχους. Σε αρκετές αφρικανικές χώρες έρχονται αντιμέτωποι με θανάσιμες απειλές, πέφτοντας θύματα τελετουργικών δολοφονιών, βιασμών και ακρωτηριασμών. Οι κτηνωδίες υποκινούνται από νοσηρές δεισιδαιμονίες, σύμφωνα με τις οποίες τα μέλη του σώματος των αλμπίνων εξασφαλίζουν πλούτο, πολιτική επιτυχία και καλή τύχη.

Ειδικότερα στη Μαδαγασκάρη, τα μάτια των ατόμων με αλμπινισμό θεωρούνται ιδιαίτερα πολύτιμα. Τα παιδιά μετατρέπονται σε πρωταρχικούς στόχους λόγω της πεποίθησης ότι η αθωότητά τους προσδίδει μεγαλύτερη ισχύ στα μαγικά φίλτρα, ενώ η σωματική τους αδυναμία τα καθιστά εύκολα θύματα απαγωγής.

Αν και επικρατεί νόμος της σιωπής γύρω από το ζήτημα, η μακάβρια αυτή πραγματικότητα είναι κοινό μυστικό. «Μάγοι-θεραπευτές» με τους οποίους επικοινώνησε η εφημερίδα The Guardian αρνήθηκαν οποιαδήποτε γνώση σχετικά με δοξασίες γύρω από τον αλμπινισμό ή τη χρήση ανθρωπίνων μελών, ισχυριζόμενοι αφοπλιστικά ότι οι πεποιθήσεις αυτές εισάγονται «από έξω».

Το πρωτοφανές αυτό κύμα βαρβαρότητας αποτελεί σχετικά πρόσφατο φαινόμενο για τα δεδομένα του νησιού. Ο Σόχα θυμάται ότι άκουσε για πρώτη φορά για αποκεφαλισμό αλμπίνου το 2017. Αντίστοιχα, η Μουλούκα-Αν Μίτι-Ντράμοντ, ανεξάρτητη εμπειρογνώμονας του ΟΗΕ για τον αλμπινισμό, άρχισε να λαμβάνει σχετικές αναφορές από τη Μαδαγασκάρη το 2021.

«Καταγράψαμε περισσότερες από 28 επιθέσεις από τα τέλη του 2020 έως το 2022, στην πλειονότητά τους εναντίον παιδιών. Η κατάσταση προκάλεσε έντονη ανησυχία», επισημαίνει η ίδια, η οποία επισκέφθηκε τη χώρα το επόμενο έτος, συντάσσοντας αναλυτική έκθεση για τις βιαιότητες.

Στην έρευνά της, η Μίτι-Ντράμοντ διαπίστωσε ότι η ταυτότητα των δραστών ποικίλλει, καθώς στις επιθέσεις εμπλέκονται συγγενείς των θυμάτων, μέλη της τοπικής κοινότητας, άτομα από άλλες περιοχές, ακόμη και νταχάλος (ληστές βοοειδών). «Κίνητρο της πλειονότητας των δραστών αποτελεί η πώληση ανθρωπίνων μελών ή η οικονομική εκμετάλλευση των πασχόντων», σημείωσε. «Σε πολλές περιπτώσεις συλλαμβάνεται μόνο ο μεσάζων, ενώ οι ηθικοί αυτουργοί παραμένουν ασύλληπτοι».

Πίσω από τις επιθέσεις κρύβονται οικονομικά συμφέροντα που αγγίζουν τα ανώτατα κλιμάκια. Για την αφαίρεση των ματιών ενός παιδιού με αλμπινισμό καταβάλλονται αστρονομικά χρηματικά ποσά. Στα μακάβρια αυτά εγκλήματα εμπλέκονται ολόκληρα κυκλώματα, με τη βία να κλιμακώνεται κατακόρυφα κατά τις προεκλογικές περιόδους. Πηγές αποκάλυψαν στην εφημερίδα The Guardian ότι, λόγω του τεράστιου κόστους των συμβολαίων θανάτου, πίσω από τις εντολές ορισμένων δολοφονιών κρύβονται πιθανότατα ισχυροί παράγοντες της χώρας, ανάμεσα στους οποίους ανώτατοι πολιτικοί και επιχειρηματίες.

Το έδαφος για την άνθηση αυτών των πρακτικών καλλιεργείται από την απόλυτη εξαθλίωση. Η Μαδαγασκάρη συγκαταλέγεται στα φτωχότερα κράτη του πλανήτη, με περίπου το 80% του πληθυσμού να επιβιώνει με λιγότερα από 2,15 δολάρια την ημέρα. Από την ανακήρυξη της ανεξαρτησίας της από τη Γαλλία το 1958, η χώρα μαστίζεται από περιόδους πολιτικής αστάθειας, αμφισβητούμενες εκλογικές αναμετρήσεις και βίαια πραξικοπήματα. Πρόσφατα, μάλιστα, διαδηλώσεις υπό την ηγεσία της νεολαίας ανέτρεψαν τον πρόεδρο Άντρι Ρατζοελίνα, με τον συνταγματάρχη Μάικλ Ραντριανίρινα να αναλαμβάνει επικεφαλής μεταβατικής κυβέρνησης.

Σαν να μην έφτανε η πολιτική κρίση, το νησιωτικό κράτος είναι εξαιρετικά ευάλωτο στην κλιματική κατάρρευση, καθώς οι παρατεταμένες ξηρασίες, οι πλημμύρες και οι καταστροφικοί κυκλώνες προκαλούν εκατόμβες νεκρών, μαζικούς εκτοπισμούς και ανυπολόγιστες ζημιές στην αγροτική παραγωγή. Οι δυσμενείς καιρικές συνθήκες και το φαινόμενο Ελ Νίνιο απειλούν να βυθίσουν τον νότο σε λιμό.

Η Σαμπίνα Λάουμπερ, ανώτερη σύμβουλος ανθρωπίνων δικαιωμάτων του ΟΗΕ στη Μαδαγασκάρη, συνδέει άμεσα την ανθρωπιστική κρίση με το μακάβριο εμπόριο. «Η Μαδαγασκάρη αποτελεί μία από τις ελάχιστες χώρες παγκοσμίως όπου κάθε δείκτης ανάπτυξης και ευημερίας υποχωρεί σταθερά την τελευταία δεκαετία», υπογραμμίζει. «Ταυτόχρονα, η ραγδαία δημογραφική αύξηση έχει γεννήσει μια απόλυτη απελπισία επιβίωσης, αναγκάζοντας τους ανθρώπους να στρέφονται σε αποτρόπαιες πρακτικές».

Αυτή η απελπισία έχει εδραιώσει ένα καθεστώς διαρκούς τρόμου για τους πάσχοντες. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της 20χρονης Οντέτ στη βόρεια Μαδαγασκάρη. Αδυνατεί να κατανοήσει γιατί γεννήθηκε βαρίρα (ο τοπικός όρος για τον αλμπινισμό), γνωρίζει όμως καλά τις συνέπειες: η όρασή της είναι θολή, το δέρμα της γεμάτο πληγές και τα χείλη της σκασμένα από τον ήλιο.

Ο τρόμος χτύπησε την πόρτα της τον περασμένο Φεβρουάριο, όταν ο 14χρονος ξάδελφός της, Μαρσελίνος, επίσης αλμπίνος, απήχθη και αποκεφαλίστηκε. Το σώμα του εγκαταλείφθηκε κάτω από ένα δέντρο μάνγκο, ενώ το κεφάλι του δεν εντοπίστηκε ποτέ. Σήμερα, η Οντέτ μεγαλώνει μόνη τον τρίχρονο γιο της, επιβιώνοντας με μόλις 3.000 αριάρι την ημέρα από περιστασιακές εργασίες στα χωράφια, εγκαταλελειμμένη από τον πατέρα του παιδιού. «Μου είπε ξεκάθαρα: “Μου αρέσει το χρώμα του δέρματός σου, αλλά δεν πρόκειται να μείνω μαζί σου επειδή είσαι βαρίρα”», εξομολογείται.

Καθώς οι καταγγελίες πληθαίνουν, οι δολοφονίες έχουν εξελιχθεί πλέον σε ζήτημα εθνικής ασφάλειας, αναγκάζοντας την κυβέρνηση να αντιδράσει, έστω και σπασμωδικά. Ο πρόεδρος επιστράτευσε την προσωπική του φρουρά για την καταδίωξη των δραστών, ενώ η πρώτη κυρία δεσμεύθηκε για την ίδρυση κέντρου φιλοξενίας στον νότο.

Μάλιστα, στις 4 Αυγούστου, η επίσημη σελίδα της προεδρίας στο Facebook δημοσιοποίησε βίντεο από τη σύλληψη των φερόμενων ως δραστών της δολοφονίας ενός παιδιού, οι οποίοι παγιδεύτηκαν και συνελήφθησαν σε συντονισμένη επιχείρηση. Ανάμεσα στους συνεργούς συγκαταλέγονταν ο παππούς του θύματος και στελέχη της αστυνομίας. Δύο ημέρες αργότερα, ο πρόεδρος ανακοίνωσε την επείγουσα μεταφορά της οικογένειας στην πρωτεύουσα Ανταναναρίβο, αναλαμβάνοντας προσωπικά την προστασία τους λόγω συνεχιζόμενων απειλών. Ωστόσο, η εφημερίδα The Guardian δεν κατέστη δυνατό να επαληθεύσει ανεξάρτητα την εγκυρότητα αυτών των κυβερνητικών αναρτήσεων.

Στην πραγματικότητα, μακριά από τις επικοινωνιακές ανακοινώσεις της πρωτεύουσας, η καθημερινότητα των θυμάτων παραμένει εφιαλτική. Τέσσερις μήνες μετά τη δολοφονία της βρεφικής ηλικίας Λαντρίσια στην Τολιάρα, η θλίψη της Νικόλ Σοαλάλα και του συζύγου της παραμένει αβάσταχτη, φέροντας βαθιά τα σημάδια του ψυχικού ακρωτηριασμού.

Η Σοαλάλα και η 15χρονη κόρη της ξεσπούν συχνά σε κλάματα, ενώ το μικρότερο παιδί που τους απέμεινε, η Πατρίσια, η οποία πάσχει επίσης από αλμπινισμό, αναζητά συνεχώς τη νάνκε (το μικρότερο αδελφάκι της). «Της λέω την αλήθεια, ότι πέθανε. Δεν θέλω να πω ψέματα, αλλά της εξηγώ ότι δεν αντέχω να μιλάω γι’ αυτό», ψελλίζει η μητέρα.

Η Πατρίσια αποτελεί πλέον τον μοναδικό σκοπό ζωής, αλλά και την πηγή του απόλυτου τρόμου για την οικογένεια. Λόγω των συνεχών προειδοποιήσεων της κοινότητας για τον κίνδυνο απαγωγής, η Σοαλάλα δεν εργάζεται και σπάνια εγκαλείπει το σπίτι της, κρατώντας τα παιδιά απομονωμένα στο σκοτάδι. Η επιβίωσή τους εξαρτάται αποκλειστικά από το πενιχρό ημερομίσθιο των 6.000 αριάρι που κερδίζει ο σύζυγος ως οδηγός ρίκσο.

Καθώς η μικρή Πατρίσια αρχίζει να κλαίει αναζητώντας την προσοχή, η Σοαλάλα αποτυπώνει με τον πιο γλαφυρό τρόπο την τραγωδία που βιώνουν: «Η αγωνία με κρατά άγρυπνη τα βράδια. Τρέμω στην ιδέα ότι οι δολοφόνοι καραδοκούν ακόμη εκεί έξω, ψάχνοντας και το δεύτερο παιδί μου».

naftemporiki.gr

Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.