Διπλωματικό σκάκι στη Νέα Υόρκη εν αναμονή της επίσκεψης Ρούμπιο στην Αθήνα

Διπλωματικό σκάκι στη Νέα Υόρκη εν αναμονή της επίσκεψης Ρούμπιο στην Αθήνα

Η επικείμενη επίσκεψη του Μάρκο Ρούμπιο στην Αθήνα, στις αρχές Οκτωβρίου, αποκτά πολύ μεγαλύτερη σημασία από αυτή μιας προγραμματισμένης διπλωματικής επαφής

Ένα πυκνό διπλωματικό παρασκήνιο στήνεται μεταξύ Νέας Υόρκης, Αθήνας και Άγκυρας, με τον Μάρκο Ρούμπιο να έρχεται στην Ελλάδα, ενώ η Τουρκία ανοίγει ταυτόχρονα όλα σχεδόν τα μέτωπα στο Αιγαίο. Για την ελληνική κυβέρνηση το ζητούμενο είναι σαφές. Να καταστήσει στην Ουάσινγκτον ξεκάθαρο ότι η ενίσχυση της αποτρεπτικής ισχύος της χώρας και η στρατηγική συνεργασία με το Ισραήλ δεν στρέφονται εναντίον τρίτων.**

Η επικείμενη επίσκεψη του Μάρκο Ρούμπιο στην Αθήνα, στις αρχές Οκτωβρίου, αποκτά πολύ μεγαλύτερη σημασία από αυτή μιας προγραμματισμένης διπλωματικής επαφής. Ο επικεφαλής του Στέιτ Ντιπάρτμεντ έρχεται στην ελληνική πρωτεύουσα σε μια στιγμή κατά την οποία η ένταση στις ελληνοτουρκικές σχέσεις ανεβαίνει ξανά. Η Άγκυρα επαναφέρει μεθοδικά τις αξιώσεις της στο Αιγαίο και η στρατηγική σχέση Ελλάδας – Ισραήλ εξελίσσεται σε νέο σημείο τριβής με την Τουρκία. Θα έχει προηγηθεί η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη, όπου θα βρεθούν σχεδόν ταυτόχρονα οι ηγεσίες Ελλάδας, Τουρκίας και ΗΠΑ. Πάντως, μέχρι σήμερα δεν υπάρχει προγραμματισμένο τετ α τετ Κυριάκου Μητσοτάκη – Ταγίπ Ερντογάν, ούτε συνάντηση Γιώργου Γεραπετρίτη – Χακάν Φιντάν, χωρίς βεβαίως να αποκλείεται κάποια κίνηση της τελευταίας στιγμής.

Το ενδιαφέρον βρίσκεται κυρίως σε αυτό που ακολουθεί. Λίγες ημέρες μετά τη Νέα Υόρκη ο Ρούμπιο αναμένεται να περάσει την πόρτα του Μεγάρου Μαξίμου και του υπουργείου Εξωτερικών. Πρόκειται για επίσκεψη με σαφές πολιτικό βάρος, καθώς πραγματοποιείται σε μια περίοδο κατά την οποία η αρχιτεκτονική ασφαλείας της Ανατολικής Μεσογείου βρίσκεται σε αναδιάταξη.

Πού εστιάζει η Άγκυρα**

Και σε αυτήν ακριβώς την αναδιάταξη εστιάζει, πλέον, η Άγκυρα. Ο Χακάν Φιντάν δεν περιορίζεται στις παραδοσιακές τουρκικές αιτιάσεις για το Αιγαίο. Εδώ και μήνες επιχειρεί να εντάξει τη στενή σχέση Αθήνας, Λευκωσίας και Τελ Αβίβ σε ένα πολύ ευρύτερο αφήγημα. Τον Απρίλιο χαρακτήρισε τη στρατιωτική συνεργασία Ελλάδας – Κύπρου – Ισραήλ «πηγή ανησυχίας», υποστηρίζοντας ότι δημιουργεί εικόνα απειλής για την Τουρκία, ενώ τον Αύγουστο επανήλθε μιλώντας ευθέως για «συμμαχία ασφαλείας» στην Ανατολική Μεσόγειο. Τώρα κάνει ένα ακόμη βήμα. Πρόσφατα, ο κ. Φιντάν δήλωσε ότι η στρατιωτική παρουσία στα ελληνικά νησιά αποτελεί «απειλή» για την Τουρκία, και προειδοποίησε την Ελλάδα να μη μετατραπεί σε «εργαλείο» δυνάμεων που, κατά τον ίδιο, επιδιώκουν να αποσταθεροποιήσουν την περιοχή. Ακολούθως, τη σκυτάλη πήρε το τουρκικό υπουργείο Άμυνας. Με αφορμή την παρουσία του Κυριάκου Μητσοτάκη στο Καστελόριζο, επανέφερε τις αξιώσεις περί αποστρατιωτικοποίησης, ανακοίνωσε ότι η επίσκεψη του Έλληνα πρωθυπουργού και οι επαφές του με στρατιωτικό προσωπικό «παρακολουθήθηκαν στενά», και προειδοποίησε ότι η Τουρκία δεν πρόκειται να αποδεχθεί τη δημιουργία «τετελεσμένων».

Η επίσκεψη Ρούμπιο**

Η αλληλουχία των παρεμβάσεων δύσκολα περνά απαρατήρητη στην Αθήνα. Το Αιγαίο, το Καστελόριζο, η αποστρατιωτικοποίηση, οι θαλάσσιες ζώνες και, πλέον, η σχέση με το Ισραήλ εμφανίζονται ολοένα συχνότερα μέσα στο ίδιο τουρκικό πλαίσιο επιχειρηματολογίας. Η Άγκυρα επιχειρεί ουσιαστικά να μεταφέρει τη συζήτηση από τις διμερείς διαφορές, σε ένα ευρύτερο περιφερειακό πεδίο, εμφανίζοντας την Ελλάδα ως κρίκο ενός στρατηγικού πλέγματος που θεωρεί ότι περιορίζει το δικό της ρόλο στην Ανατολική Μεσόγειο. Προς τούτο, η έλευση Ρούμπιο κρίνεται πολύ σημαντική. Οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν συμφέρον να διατηρούν λειτουργικές σχέσεις τόσο με την Αθήνα όσο και με την Άγκυρα και δεν υπάρχει ένδειξη ότι εγκαταλείπουν αυτή την ισορροπία. Ταυτόχρονα όμως, η Ελλάδα αποτελεί, πλέον, κρίκο ενός δικτύου αμερικανικών συμφερόντων που ξεκινά από τη Σούδα και την Αλεξανδρούπολη, περνά από την ενεργειακή ασφάλεια και φθάνει στη συνεργασία με την Κύπρο και το Ισραήλ. Γι’ αυτό και η επίσκεψη Ρούμπιο θα διαβαστεί προσεκτικά και στην άλλη πλευρά του Αιγαίου.

Για την ελληνική κυβέρνηση το ζητούμενο είναι σαφές. Να καταστήσει στην Ουάσινγκτον ξεκάθαρο ότι η ενίσχυση της αποτρεπτικής ισχύος της χώρας και η στρατηγική συνεργασία με το Ισραήλ δεν στρέφονται εναντίον τρίτων, αλλά αποτελούν μέρος μιας ευρύτερης πολιτικής ασφάλειας και σταθερότητας. Έτσι, το πραγματικό διπλωματικό παιχνίδι των επόμενων εβδομάδων δεν θα παιχτεί μόνο στο βήμα του ΟΗΕ. Θα ξεκινήσει στη Νέα Υόρκη, θα περάσει από τις ελληνοτουρκικές κινήσεις στο παρασκήνιο, και θα συνεχιστεί στην Αθήνα με την άφιξη Ρούμπιο. Και εκεί θα φανεί πολύ καθαρότερα πώς διαβάζει η Ουάσινγκτον τον νέο συσχετισμό δυνάμεων στην Ανατολική Μεσόγειο…

Αναδημοσίευση από τη «Βραδυνή της Κυριακής»**

Προσθέστε το vradini.gr στις προτιμώμενες πηγές σας στη Google και δείτε περισσότερα άρθρα μας στις αναζητήσεις σας. Κάντε κλικ