Ψέματα Μητσοτάκη για μείωση Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης - Δεν χρειάζεται άδεια από ΕΕ

Ο ισχυρισμός Μητσοτάκη ότι χρειάζεται άδεια για να μειώσει τον ΕΦΚ, δεν ισχύει. Από το 2003 τα κράτη-μέλη καθορίζουν τους εθνικούς συντελεστές στη φορολογία ενεργειακών προϊόντων, βάσει Οδηγίας. Επομένως, όπως εξηγεί ο ΣΥΡΙΖΑ, η ευρωπαϊκή νομοθεσία δεν επιβάλλει στην Ελλάδα συντελεστές των 70 και 41 λεπτών.

Να τονίσουμε επίσης ότι το πλεόνασμα έχει χτυπήσει ήδη τα 9 δισ. ευρώ, άρα υπάρχουν περιθώρια από κάθε άποψη για μείωση του ΕΦΚ χωρίς να απαιτείται κάποια ειδική διαδικασία όπως υποστηρίζει ο πρωθυπουργός.

Φαίνεται για μία ακόμα φορά ότι η κυβέρνηση του κ. Μητσοτάκη δεν επιθυμεί να μειώσει τον ΕΦΚ , κρατώντας τις τιμές της ενέργειας ψηλά, κάτι που έχει επιπτώσεις σε όλα τα προϊόντα και τις παρεχόμενες υπηρεσίες, δηλαδή σε όλο το εμπόριο και την οικονομία.

Στην συζήτηση που είχε με τον Προέδρο της Δημοκρατίας ο Κ. Μητσοτακης υποστήριξε οτι το θέμα της μείωσης των φόρων στο καυσιμα θα τεθεί «μετ’ επιτάσεως» σε ευρωπαϊκό επίπεδο, υποστηρίζοντας ότι μια προσωρινή μείωση της φορολογίας στα ορυκτά καύσιμα θα μπορούσε να υλοποιηθεί αποτελεσματικά εφόσον υπάρξει συνολική ευρωπαϊκή εξαίρεση.

Ευρωπαϊκό πλαίσιο – τι πραγματικά ισχύει

Η βασική νομοθεσία είναι η Οδηγία 2003/96/ΕΚ για τη φορολογία των ενεργειακών προϊόντων.

Η ΕΕ δεν καθορίζει έναν ενιαίο ΕΦΚ που υποχρεούνται να εφαρμόζουν όλες οι χώρες.

Καθορίζει ελάχιστα επίπεδα φορολόγησης και τα κράτη αποφασίζουν τους εθνικούς συντελεστές πάνω από αυτά.

_Για τα καύσιμα κίνησης τα βασικά ευρωπαϊκά κατώτατα όρια είναι:_

Βενζίνη: 359 €/1.000 λίτρα = 35,9 λεπτά/λίτρο.

Diesel κίνησης: 330 €/1.000 λίτρα = 33 λεπτά/λίτρο.

Η Οδηγία δεν προβλέπει γενική διαδικασία «προηγούμενης άδειας» από την Κομισιόν για οριζόντια μείωση του εθνικού συντελεστή, εφόσον τηρούνται τα ευρωπαϊκά κατώτατα όρια και οι λοιποί κανόνες του ενωσιακού δικαίου.

Άρα άλλο πράγμα είναι η γενική μείωση του ΕΦΚ μέχρι το ευρωπαϊκό minimum και άλλο η ειδική απαλλαγή ή παρέκκλιση.

Για ειδικές μειώσεις, απαλλαγές ή διαφοροποιήσεις που δεν καλύπτονται από την Οδηγία μπορεί να απαιτηθεί η διαδικασία του άρθρου 19, δηλαδή πρόταση της Επιτροπής και εξουσιοδότηση του Συμβουλίου.

Ελλάδα – πόσο πάνω από τα ευρωπαϊκά όρια είμαστε

Ο ελληνικός ΕΦΚ στην αμόλυβδη είναι 700 €/1.000 λίτρα = 70 λεπτά/λίτρο.

Το ευρωπαϊκό minimum είναι 359 €/1.000 λίτρα = 35,9 λεπτά/λίτρο.

Διαφορά: 34,1 λεπτά/λίτρο.**

Ο ελληνικός ΕΦΚ στο diesel κίνησης είναι 410 €/1.000 λίτρα = 41 λεπτά/λίτρο.

Το ευρωπαϊκό minimum είναι 330 €/1.000 λίτρα = 33 λεπτά/λίτρο.

Διαφορά: 8 λεπτά/λίτρο.**

Επομένως η ευρωπαϊκή νομοθεσία δεν επιβάλλει στην Ελλάδα τους σημερινούς συντελεστές των 70 και 41 λεπτών.

Θεωρητικά, αν η βενζίνη πήγαινε μέχρι το ευρωπαϊκό minimum, η μείωση του ΕΦΚ θα ήταν 34,1 λεπτά/λίτρο.

Επειδή ο ΦΠΑ 24% επιβάλλεται και πάνω στην αξία στην οποία έχει ενσωματωθεί ο ΕΦΚ, με πλήρη μετακύλιση η θεωρητική επίπτωση στην τελική τιμή θα έφθανε περίπου τα 42,3 λεπτά/λίτρο στη βενζίνη.

Αντίστοιχα στο diesel, η μέγιστη διαφορά των 8 λεπτών στον ΕΦΚ αντιστοιχεί θεωρητικά σε περίπου 9,9 λεπτά/λίτρο τελικής τιμής, υπό την ίδια υπόθεση πλήρους μετακύλισης.

Τι έκαναν άλλες χώρες το 2026

Κροατία**: τον Μάρτιο μείωσε τον ΕΦΚ στο diesel κατά 2 λεπτά/λίτρο, παραμένοντας εντός των κοινοτικών ορίων. Για μεταγενέστερη μείωση κάτω από το ευρωπαϊκό minimum χρησιμοποιήθηκε ειδική ευρωπαϊκή παρέκκλιση.

Σουηδία:** από 1/5/2026 μείωσε προσωρινά τη φορολογία βενζίνης και diesel μέχρι τα ελάχιστα επίπεδα της ΕΕ. Για πρόσθετη μείωση κατά 2,40 SEK/λίτρο κάτω από το minimum κινήθηκε διαδικασία παρέκκλισης.

Σλοβενία:** κατέβασε τον ΕΦΚ στο diesel από 0,36277 σε 0,330 €/λίτρο — ακριβώς στο κοινοτικό minimum.

Λετονία:** μείωσε τον ΕΦΚ στο diesel από 467 σε 396 €/1.000 λίτρα, δηλαδή κατά 7,1 λεπτά/λίτρο. Παρέμεινε πάνω από το ευρωπαϊκό minimum και η μείωση παρατάθηκε μέχρι το τέλος του 2026.

Λιθουανία**: μείωσε τον ΕΦΚ στο συμβατικό diesel από 500 σε 450 €/1.000 λίτρα, δηλαδή κατά 5 λεπτά/λίτρο. Το υπουργείο Οικονομικών εκτίμησε συνολική επίπτωση περίπου 6 λεπτών/λίτρο στην τελική τιμή μαζί με τον ΦΠΑ.

Ιρλανδία:** το 2026 ανακοίνωσε προσωρινή μείωση της φορολογίας κατά 15 λεπτά/λίτρο στη βενζίνη και 20 λεπτά/λίτρο στο diesel.

Και προηγούμενα ευρωπαϊκά παραδείγματα

Γερμανία, 2022:** για τρεις μήνες κατέβασε τον ενεργειακό φόρο στα καύσιμα μέχρι τα ελάχιστα επίπεδα της ευρωπαϊκής Οδηγίας. Η δημοσιονομική επίπτωση εκτιμήθηκε περίπου στα 3 δισ. ευρώ.

Ιταλία, 2022:** μείωσε τον ΕΦΚ περίπου κατά 20 λεπτά/λίτρο. Μαζί με την επίδραση του ΦΠΑ, η μείωση στην τελική τιμή ήταν περίπου 25 λεπτά/λίτρο.

Ιρλανδία, 2022:** μείωσε τον ΕΦΚ κατά 20 λεπτά/λίτρο στη βενζίνη και 15 λεπτά/λίτρο στο diesel.

Πολωνία, 2022:** μείωσε τις φορολογικές επιβαρύνσεις αξιοποιώντας το περιθώριο μέχρι τα ευρωπαϊκά minimum, με την ίδια την πολωνική κυβέρνηση να επικαλείται ρητά αυτή τη δυνατότητα των ευρωπαϊκών κανόνων.

Πετρέλαιο θέρμανσης – η εικόνα της 14/9/2026

Στο υλικό του Weekly Oil Bulletin, 14 χώρες εμφανίζονται με τιμή πετρελαίου θέρμανσης κάτω από 1,75 €/λίτρο.

Μέσος όρος Ευρωζώνης: 1,697 €/λίτρο.

Μέσος όρος ΕΕ-27: 1,711 €/λίτρο.

_Ενδεικτικά:_

Μάλτα 1,000 €/λ.

Ισπανία 1,405 €/λ.

Ρουμανία 1,494 €/λ.

Ιρλανδία 1,517 €/λ.

Σλοβενία 1,522 €/λ.

Κύπρος 1,549 €/λ.

Κροατία 1,580 €/λ.

Γερμανία 1,683 €/λ.

Για την Ελλάδα δεν υπάρχει ακόμη τιμή στο συγκεκριμένο δελτίο, επομένως δεν πρέπει να χρησιμοποιηθεί ως άμεση σύγκριση ελληνικής και ευρωπαϊκής λιανικής.